Question

Difficulty: EasyABC Analizi ve Stok Sınıflandırma Yöntemleri

Bir büyükşehir belediyesi su ve kanalizasyon idaresinin (BASKİ) ambarında, toplam stok kalemlerinin %75'ini oluşturmasına rağmen yıllık toplam stok kullanım değerinin yalnızca %5'ini kapsayan çok sayıda küçük sarf malzemesi (conta, kelepçe, somun vb.) bulunmaktadır.

ABC stok sınıflandırma yöntemine göre, idarenin bu özelliklere sahip stok kalemlerinin yönetimi için uygulaması gereken en uygun temel politika aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Siparişleri büyük partiler hâlinde vererek emniyet stoklarını yüksek tutmak ve stok kayıtlarında nispeten esnek bir fiziksel kontrol uygulamak.Answer
  2. B
    Stok kayıtlarını günlük olarak büyük bir hassasiyetle takip etmek ve siparişleri çok sık aralıklarla, küçük partiler hâlinde vermek.
  3. C
    Miktar çokluğundan dolayı işletmenin en yüksek elde bulundurma maliyeti kalemini oluşturduklarını varsayarak tüm maliyet düşürme çalışmalarını bu gruba odaklamak.
  4. D
    Bu malzemelerin bağımsız talebe sahip kritik parçalar olduğunu varsayıp yönetimlerini doğrudan Ana Üretim Programı (MPS) seviyesinde gerçekleştirmek.
  5. E
    Miktar olarak ambarda çok fazla yer kaplamalarını önlemek amacıyla sıfır stok hedefiyle çalışıp bu kalemler için emniyet stoku bulundurmamak.

Answer

Siparişleri büyük partiler hâlinde vererek emniyet stoklarını yüksek tutmak ve stok kayıtlarında nispeten esnek bir fiziksel kontrol uygulamak.
Soruda özellikleri verilen (miktar olarak %75, parasal değer olarak %5 paya sahip) malzemeler, ABC analizinde 'C Sınıfı' stokları temsil eder. C sınıfı kalemlerin birim maliyetleri çok düşüktür. Bu nedenle, bu kalemler için sık sık sipariş vermek malzemenin kendinden daha fazla kâğıt işi ve sipariş maliyeti yaratır. En rasyonel politika, sipariş maliyetini ve stoksuzluk riskini minimize etmek adına siparişleri büyük partiler (örneğin 6 aylık veya yıllık) hâlinde vermek, emniyet stoklarını yüksek tutmak ve stok takibinde gözle kontrol (iki kutu sistemi vb.) gibi esnek yöntemler kullanmaktır.

Step-by-Step Solution

1
Verilen oranları (miktar %75, değer %5) ABC analizi kriterleriyle eşleştiriniz.
Bu kalemlerin, miktar olarak büyük çoğunluğu (%70-80) oluşturan ancak parasal değer olarak çok küçük bir paya (%5-10) sahip olan 'C Sınıfı' stoklar olduğu tespit edilir.
ABC analizinde sınıflandırma, kalemlerin yıllık kullanım değerlerine (miktar x birim fiyat) göre yapılır.
2
C Sınıfı stok kalemleri için literatürde önerilen ideal yönetim politikasını belirleyiniz.
C sınıfı kalemlerin birim değerleri çok düşük olduğu için stokta fazla bulundurulmaları yüksek bir sermaye maliyeti yaratmaz. Ancak yoklukları (stoksuzluk) üretim veya hizmeti durdurabilir.
Düşük değerli parçalar için sürekli sipariş vermek, malzemenin kendi değerinden daha yüksek bir 'sipariş verme maliyeti' ve iş yükü oluşturur.
3
Tespit edilen politikayı seçeneklerle karşılaştırınız.
Büyük partiler hâlinde sipariş vermek (sipariş maliyetini düşürmek), yüksek emniyet stoku tutmak (stoksuzluk riskini önlemek) ve esnek/gevşek bir kayıt kontrolü yapmak C sınıfı için en uygun yaklaşımdır.
Sıkı kontrol ve az stok A sınıfının; esnek kontrol ve bol stok C sınıfının özelliğidir.

Key Concept

ABC Analizinde C Sınıfı Stokların Özellikleri ve Yönetim Politikaları
Estimated Time:45s
Rate this question