Question

Difficulty: Very hardÖrgütleme Süreci ve Temel İlkeleri

Bir kamu iştiraki olan İleri Teknoloji ve Malzeme Bilimleri Enstitüsünde, karar alma süreçlerini hızlandırmak amacıyla yapısal bir revizyona gidilmiştir. Bu kapsamda, genel müdüre bağlı çalışan ve temel görevi yönetime danışmanlık yapmak olan "Ar-Ge Stratejileri Kurulu"na, operasyonel süreçlerde acil gördüğü durumlarda üretim bandındaki mühendislere doğrudan teknik talimat verme yetkisi tanınmıştır. Eş zamanlı olarak, dikey iletişim kanallarını kısaltmak gerekçesiyle aradaki şeflik kadroları tamamen kaldırılarak sayıları 30'u bulan mühendislerin tamamı doğrudan tek bir Üretim Müdürüne bağlanmıştır. Yeni tasarımın uygulanmasıyla birlikte, mühendislerin önceliklendirme konusunda kafa karışıklığı yaşadıkları, birbirine zıt talimatlar aldıkları ve Üretim Müdürünün aşırı denetim yükü nedeniyle rutin onayları bile geciktirdiği görülmüştür.

Klasik örgütleme ilkeleri bağlamında, bu enstitüde yaşanan yönetsel sorunların temel nedeni olan ilke ihlalleri aşağıdakilerin hangisinde birlikte ve doğru olarak verilmiştir?

  1. Danışma organına komuta yetkisi kullandırılarak "komuta birliği"nin zedelenmesi ve kademe azaltımıyla "kontrol alanı"nın aşırı genişletilmesiAnswer
  2. B
    Yetki ve sorumluluk denkliğinin sağlanamaması ile hiyerarşik zincirde atlamalar yapılarak "istisna" ilkesinin ihlal edilmesi
  3. C
    Matris örgüt yapısına geçilmesine rağmen "amaç birliği"nin kurulamaması ve yetki devrinin tek yönlü işletilmesi
  4. D
    Fonksiyonel bölümlendirme esaslarının göz ardı edilmesi ve yerinden yönetim (merkezkaç) anlayışının "komuta birliği" ilkesiyle çatışması
  5. E
    Kurmay yetkinin yalnızca üst yönetime tahsis edilmesi nedeniyle "hiyerarşi" ilkesinin zayıflaması ve dar kontrol alanının karar alma hızını yavaşlatması

Answer

Danışma organına komuta yetkisi kullandırılarak "komuta birliği"nin zedelenmesi ve kademe azaltımıyla "kontrol alanı"nın aşırı genişletilmesi ifadesini içeren seçenektir.
Doğru yanıt, vakadaki iki temel idari hatayı eksiksiz tespit etmektedir. Birinci hata, doğası gereği sadece danışmanlık yapması (kurmay yetki) gereken bir kurula, astlara doğrudan emir verme (komuta yetkisi) hakkının tanınmasıdır; bu durum mühendislerin birden fazla amirden talimat almasına yol açarak 'Komuta Birliği' ilkesini yıkmıştır. İkinci hata ise hiyerarşik kademelerin azaltılmasıyla tek bir müdüre 30 personelin bağlanmasıdır; bu da bir yöneticinin kapasitesini aşarak 'Kontrol Alanı' (Yönetim Alanı) ilkesinin ihlal edilmesiyle sonuçlanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Vakadaki ilk yönetsel eylemi analiz etme
Danışmanlık yapan kurmay kurula, doğrudan mühendislere talimat verme yetkisi (komuta yetkisi) verilmiştir.
Bu durum, mühendislerin hem kendi Üretim Müdürlerinden hem de Kurul'dan emir almasına neden olarak, her astın tek bir üste bağlı olması gerektiğini savunan 'Komuta Birliği' ilkesini ihlal eder.
2
Vakadaki ikinci yönetsel eylemi analiz etme
Aradaki şeflikler kaldırılarak 30 mühendis tek bir yöneticiye bağlanmıştır.
Bir yöneticinin etkili ve verimli bir şekilde yönetebileceği ast sayısının bir sınırı vardır. Bu sınırın 30 gibi yüksek bir sayıya çıkarılması, Klasik Yönetim'deki 'Kontrol Alanı' (Yönetim Alanı) ilkesinin ihlalidir ve yöneticinin aşırı yüklenmesine sebep olmuştur.
3
İki analizi birleştirerek doğru ilke ihlallerini belirleme
Temel sorunlar: Kurmay birimin komuta yetkisi kullanarak komuta birliğini zedelemesi ve kontrol alanının aşırı genişletilmesidir.
Organizasyonel arızaların kök nedenleri bu iki klasik örgütleme ilkesinin eş zamanlı olarak çiğnenmesidir.

Key Concept

Örgütleme İlkeleri (Komuta Birliği, Kontrol Alanı, Kurmay ve Komuta Yetki Ayrımı)
Rate this question