Examkin

Question

Difficulty: HardABC Analizi ve Stok Sınıflandırma Yöntemleri

Milli Savunma Bakanlığına bağlı bir askeri fabrika komutanlığı, zırhlı araç bakım hatlarında kullanılan 5 farklı malzemenin stok kontrolünü optimize etmek amacıyla Pareto Prensibine (80/2080/20 kuralı) dayalı ABC analizini uygulamaya karar vermiştir.

Aşağıdaki tabloda, bu malzemelerin yıllık talep miktarları ve birim maliyetleri verilmiştir:

Malzeme KoduYıllık Talep Miktarı (Adet)Birim Maliyet (TL/Adet)
Z-1011.000400
Z-10220.0005
Z-103500800
Z-1048.00010
Z-10540.0000,5

Buna göre, tablo verileri kullanılarak yapılacak bir ABC analizi sınıflandırması ve bu kalemlere uygulanacak stok yönetim politikalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Toplam kullanım değerinin %80'ini oluşturan Z-101 ve Z-103 kodlu malzemeler A sınıfında değerlendirilmeli ve bu kalemler için sıkı stok kontrolü ile birlikte düşük emniyet stok seviyeleri benimsenmelidir.Answer
  2. B
    Fiziksel miktar olarak stokların yarısından fazlasını oluşturan Z-105 kodlu malzeme, Pareto Prensibi gereği ana odak noktası (A sınıfı) kabul edilerek üst düzey yönetimin sürekli takibine tabi tutulmalıdır.
  3. C
    Birim maliyeti en yüksek olan Z-103 kodlu malzeme tek başına A sınıfını temsil ederken, bu kalem için sipariş maliyetlerini düşürmek amacıyla seyrek aralıklarla ve büyük partiler halinde alım yapılmalıdır.
  4. D
    A sınıfı olarak belirlenen Z-101 ve Z-103 kodlu malzemelerin stoksuzluk durumunda üretim hattını durdurma riski yüksek olduğundan, kurum sermayesinin büyük bir kısmı bu kalemlerin emniyet stoklarına yatırılmalıdır.
  5. E
    Toplam kullanım değeri en düşük olan C sınıfı malzemeler (Z-105) için, stok bulundurma maliyetlerini sıfıra indirmek amacıyla tam zamanında üretim (JIT) mantığına uygun olarak günlük siparişler verilmelidir.

Answer

Toplam kullanım değerinin %80'ini oluşturan malzemelerin A sınıfına atanmasını ve bu malzemeler için düşük emniyet stoku ile sıkı kontrol politikası izlenmesini savunan seçenektir.
Doğru yanıt olan seçenek, hem ABC analizindeki A sınıfı hesaplamasını kusursuz yapmış (toplam 1.000.000 TL'lik değerin 800.000 TL'sini oluşturan Z-101 ve Z-103) hem de bu sınıfın temel yönetim politikasını (sıkı kontrol, düşük emniyet stoku) doğru ifade etmiştir. Sermayenin %80'ini bağlayan kalemlerde stoksuzluk riski, yüksek emniyet stokuyla değil, sıkı operasyonel takiple yönetilir.

Step-by-Step Solution

1
Her bir malzemenin Yıllık Kullanım Değerini (Yıllık Talep × Birim Maliyet) hesapla ve toplam envanter değerini bul.
Z-101 = 400.000 TL, Z-102 = 100.000 TL, Z-103 = 400.000 TL, Z-104 = 80.000 TL, Z-105 = 20.000 TL. Toplam Değer = 1.000.000 TL.
ABC analizinde malzemelerin sınıflandırılması, fiziksel sayılarına veya sadece birim maliyetlerine göre değil, işletmeye olan toplam yıllık finansal etkilerine (kullanım değerlerine) göre yapılır.
2
Kullanım değerlerine göre malzemeleri büyükten küçüğe sıralayarak yüzdelik paylarını hesapla ve A, B, C sınıflarını belirle.
Z-101 ve Z-103 toplam değerin %80'ini (800.000 TL) oluşturur (A sınıfı). Z-102 ve Z-104 %18'ini oluşturur (B sınıfı). Z-105 ise miktar olarak çok olmasına rağmen değerin sadece %2'sini oluşturur (C sınıfı).
Pareto prensibine (80/20 kuralı) göre en yüksek finansal değeri yaratan az sayıdaki kalem A sınıfına girer.
3
Seçeneklerde sunulan stok yönetim politikalarının doğruluğunu ABC sınıflarının yönetim kurallarına göre değerlendir.
A sınıfı kalemler çok pahalı olduğu için yüksek sermaye bağlamamak adına düşük emniyet stoku tutulmalı ve sıkı kontrol edilmelidir. C sınıfı kalemler ise ucuz olduklarından sipariş maliyetinden kaçınmak için bol miktarda (yüksek emniyet stokuyla) bulundurulmalıdır.
Uygulanacak politika, malzemenin ait olduğu sınıfın finansal riskine ve yönetim maliyetine uygun olmalıdır.

Key Concept

ABC Analizi ve Stok Sınıflandırma Yöntemleri
Rate this question

Topics

ABC Analizi ve Stok Sınıflandırma Yöntemleri

More questions from this topic