Bir döküm fabrikasında yüksek fırın operatörü olarak görev yapan bir çalışan, fırının soğutma sistemine ait yüksek basınç valfinde aşırı yıpranma ve sızıntı olduğunu fark etmiştir. Yapılan ilk değerlendirmede, bu sızıntının fırının patlamasına ve ortamdaki çalışanların ağır şekilde yaralanmasına yol açabileceği öngörülmüştür. Mevcut durum, çalışanın sağlığını doğrudan tehdit eden 'ciddi ve yakın' bir tehlike niteliği taşımaktadır.
Buna göre, vakada geçen temel durumların kavramsal sınıflandırması ve çalışanın 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında izlemesi gereken yasal süreç aşağıdakilerden hangisinde tam ve doğru olarak verilmiştir?
- ABasınç valfindeki yıpranma ve sızıntı 'tehlike', fırının patlayarak yaralanmalara neden olma ihtimali ise 'risk'tir; çalışan işten kaçınma hakkını kullanabilmek için öncelikle durumu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Teftiş Kuruluna yazılı olarak bildirmek zorundadır.
- BSızıntının neden olduğu mevcut durum 'risk', patlama sonucu oluşacak yaralanma ihtimali 'tehlike'dir; çalışan durumu İş Sağlığı ve Güvenliği Kuruluna (kurul yoksa doğrudan işverene) bildirerek durumun tespitini ve tedbir alınmasını talep edebilir.
- Basınç valfindeki yıpranma ve sızıntı 'tehlike', fırının patlayarak yaralanmalara neden olma ihtimali ise 'risk'tir; çalışan durumu İş Sağlığı ve Güvenliği Kuruluna (kurul yoksa doğrudan işverene) bildirerek durumun tespitini ve tedbir alınmasını talep edebilir.Answer
- DSızıntının kendisi 'risk', fırının patlama ihtimali 'tehlike' olarak tanımlanır; çalışanın tehlike giderilinceye kadar işten kaçınma hakkını kullanması için İSGÜM'den (İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü) olay yeri inceleme onayı alması gerekir.
- EBasınç valfindeki yıpranma 'tehlike', patlama ve yaralanma ihtimali 'risk'tir; çalışan işin durdurulması talebini doğrudan Sosyal Güvenlik Kurumuna ileterek işyerini derhal terk etme hakkına sahiptir.
Answer
Vakadaki yıpranma ve sızıntı durumu 'tehlike', fırının patlama ve yaralanmaya neden olma ihtimali ise 'risk'tir. Çalışan, ciddi ve yakın tehlike durumunda durumu İş Sağlığı ve Güvenliği Kuruluna (kurul yoksa doğrudan işverene) bildirmelidir.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununa göre, zarar veya hasar verme potansiyeli (valfteki aşınma ve sızıntı) 'tehlike'yi; bu tehlikeden kaynaklanacak zararlı sonuçların meydana gelme ihtimali (patlama sonucu yaralanma) ise 'risk'i ifade eder. Kanunun 13. maddesine göre, ciddi ve yakın tehlike ile karşı karşıya kalan çalışanlar, İş Sağlığı ve Güvenliği Kuruluna (kurulun bulunmadığı işyerlerinde işverene) başvurarak durumun tespit edilmesini ve gerekli tedbirlerin alınmasını talep etme hakkına sahiptir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İş Sağlığı ve Güvenliğinde Tehlike-Risk Ayrımı ve Çalışmaktan Kaçınma Hakkı