Examkin

Question

Difficulty: HardStok Maliyetleri (Elde Bulundurma, Sipariş, Stoksuzluk)

Sermaye kısıtı yaşayan bir Kamu İktisadi Teşebbüsü (KİT), işletme sermayesini daha verimli kullanmak amacıyla hammadde tedarik politikasında yapısal bir değişikliğe gitmiştir. Kurum, tedarikçilerinden eskisine kıyasla "çok daha küçük parti büyüklüklerinde (az miktarda) ancak çok daha sık aralıklarla" sipariş verme kararı almıştır.

Diğer tüm koşulların sabit kaldığı varsayıldığında, bu yeni tedarik politikasının kurumun stok maliyetleri üzerindeki beklenen etkisi aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?

  1. A
    Stoka bağlanan sermayenin alternatif yatırım getirisi (fırsat maliyeti) artarken, yıllık toplam sipariş verme maliyetinde düşüş yaşanır.
  2. B
    Depolanan malzemelerin teknolojik olarak demode olma veya fiziksel olarak bozulma riskinden kaynaklanan maliyetlerde artış görülür.
  3. Yıllık toplam elde bulundurma maliyeti azalırken, artan işlem frekansına bağlı olarak yıllık toplam sipariş (tedarik) maliyeti yükselir.Answer
  4. D
    Üretim hattının hammadde yetersizliği nedeniyle durması (stoksuzluk) riski kesin olarak ortadan kalkarken, birim taşıma maliyetleri düşer.
  5. E
    Satınalma departmanının sipariş hazırlık ve sözleşme takibi için harcadığı adam-saat maliyetleri azalırken, depo kiralama giderleri artar.

Answer

Yıllık toplam elde bulundurma maliyeti azalırken, artan işlem frekansına bağlı olarak yıllık toplam sipariş (tedarik) maliyeti yükselir.
Stok yönetiminde, sipariş miktarı (parti büyüklüğü) ile elde bulundurma maliyetleri arasında doğru orantı; sipariş miktarı ile sipariş verme maliyetleri arasında ise ters orantı vardır. İşletme parti büyüklüğünü küçülttüğünde, deposunda daha az ürün tutacağı için sigorta, kiralama, fırsat maliyeti ve bozulma riski gibi 'elde bulundurma maliyetleri' kesin olarak azalır. Ancak yıllık ihtiyacı karşılamak için tedarikçiyle çok daha sık temas kurması, nakliye organize etmesi ve evrak işlemleri yapması gerekeceğinden 'yıllık toplam sipariş verme maliyeti' yükselir. Doğru seçenek bu iki maliyet türü arasındaki ters yönlü (ödünleşim) ilişkiyi doğru yansıtmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Tedarik politikasındaki değişikliğin ortalama stok seviyesine etkisini analiz etme.
Sipariş miktarının (parti büyüklüğünün) küçültülmesi, işletmenin deposunda tutulan ortalama stok miktarını doğrudan düşürür.
Ortalama stok, sipariş miktarının yarısına eşittir (Q/2). Daha küçük miktarlarda sipariş vermek formül gereği ortalama stoku küçültür.
2
Ortalama stoktaki düşüşün 'elde bulundurma maliyetlerine' etkisini değerlendirme.
Stoka bağlanan sermayenin fırsat maliyeti, sigorta, depo kirası, demode olma ve bozulma gibi kalemlerden oluşan elde bulundurma maliyetleri azalır.
Elde bulundurma maliyetleri, depoda tutulan ortalama stok miktarı ile doğru orantılıdır.
3
Artan sipariş sıklığının 'sipariş verme maliyetlerine' etkisini analiz etme.
Yıllık talebi karşılamak için daha küçük partilerle sipariş vermek, yıl içinde verilecek sipariş sayısını artırır. Bu durum tedarikçi araştırması, sözleşme hazırlığı, nakliye ve mal kabul gibi sipariş verme maliyetlerini yükseltir.
Yıllık sipariş maliyeti, sipariş sayısı (Yıllık Talep / Sipariş Miktarı) ile sipariş başına maliyetin çarpımıdır. Sipariş miktarı küçüldükçe sipariş sayısı artar.

Key Concept

Stok Maliyetleri Arasındaki Ödünleşim (Trade-off) İlişkisi
Rate this question

Topics

Stok Maliyetleri (Elde Bulundurma, Sipariş, Stoksuzluk)

More questions from this topic