Question

Difficulty: HardÖrgütleme Süreci ve Temel İlkeleri

Ülke çapında faaliyet gösteren bir kamu kalkınma ajansı, yatırım projelerinin verimliliğini artırmak amacıyla genel merkez bünyesinde 'Proje İzleme ve Değerlendirme Kurulu' adıyla yeni bir birim oluşturmuştur. Bu kurulun temel kuruluş amacı; bölgesel müdürlüklere projelerin fizibilite süreçlerinde danışmanlık yapmak, teknik raporlar hazırlamak ve karar alma süreçlerinde üst yönetime uzmanlık desteği sağlamaktır. Ancak uygulamaya geçildikten bir süre sonra, kurul üyelerinin bölgesel müdürlüklerdeki saha uzmanlarına doğrudan talimatlar vermeye başladığı ve projelerin bütçe revizyonlarını bizzat onaylayarak sürece müdahil oldukları tespit edilmiştir. Bu durum, bölge müdürleri ile kurul arasında yetki çatışmalarına ve uzmanların kime karşı sorumlu oldukları konusunda kafa karışıklığına yol açmıştır.

Buna göre, Proje İzleme ve Değerlendirme Kurulunun eylemlerinde örgütleme ilkeleri bağlamında ortaya çıkan temel sorun aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Danışmanlık ve destek amacıyla verilen kurmay yetkinin, sınırları aşılarak emir-komuta yetkisi gibi kullanılmasıAnswer
  2. B
    Kurum içi haberleşmeyi hızlandırmak için oluşturulan yatay hiyerarşinin, yönetim alanını (kontrol çapı) daraltması
  3. C
    İşlevsel (fonksiyonel) bölümlendirmeye gidilmesi gerekirken, bölge temeline dayalı örgütlenmede ısrar edilmesi
  4. D
    Yetki devri ilkesinin ihlal edilerek tüm operasyonel kararların merkezcil bir yapıda toplanması
  5. E
    Matris örgüt yapısının doğal bir sonucu olan 'ikili komuta' sisteminin kurumsal kültüre entegre edilememesi

Answer

Danışmanlık ve destek amacıyla verilen kurmay yetkinin, sınırları aşılarak emir-komuta yetkisi gibi kullanılması
Doğru olan seçenekte belirtildiği gibi, örgütleme sürecinde 'kurmay yetki', organizasyonun ana amaçlarını gerçekleştiren komuta yöneticilerine uzmanlık, danışmanlık ve destek sağlamakla sınırlıdır. Kurmay yetkililer, kendi astları dışındaki personellere (örneğin bölge müdürlüklerindeki uzmanlara) doğrudan emir veremezler. Vakada Proje İzleme ve Değerlendirme Kurulunun tavsiye makamı olmaktan çıkıp bütçe onaylama ve talimat verme gibi 'emir-komuta yetkisine' giren işleri yapması, örgütleme ilkelerinin temel bir ihlalidir.

Step-by-Step Solution

1
Vakadaki yeni birimin kuruluş amacını ve yetki türünü analiz et.
Kurulun 'danışmanlık yapmak' ve 'uzmanlık desteği sağlamak' için kurulduğu tespit edilir.
Yönetim biliminde sadece danışmanlık ve uzmanlık desteği veren birimlerin yetkisi 'kurmay yetki' (staff authority) olarak tanımlanır.
2
Kurulun fiili uygulamalarını teorik yetki sınırlarıyla karşılaştır.
Kurulun 'doğrudan talimat vermesi' ve 'bütçe onaylaması' komuta (icracı) eylemlerdir.
Kurmay birimlerin emir verme veya icrai onay yetkisi yoktur. Bu yetkiler 'emir-komuta yetkisi'ne (line authority) aittir.
3
Ortaya çıkan sorunun örgütleme ilkelerindeki karşılığını belirle.
Temel sorunun, kurmay yetkinin sınırlarının aşılarak emir-komuta yetkisi gibi kullanılması ve dolayısıyla 'emir-komuta birliği'nin zedelenmesi olduğu sonucuna varılır.
Seçenekler arasında bu tespiti en doğru yansıtan ifade aranır.

Key Concept

Kurmay Yetki ve Emir-Komuta Yetkisi Ayrımı
Rate this question