Question

Difficulty: MediumABC Analizi ve Stok Sınıflandırma Yöntemleri

Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları (TCDD) Taşımacılık A.Ş.'ye ait bir yüksek hızlı tren (YHT) ana bakım merkezinde, stokta tutulan binlerce farklı yedek parça ve sarf malzemesi, Pareto prensibi ('önemli azınlık' kuralı) temel alınarak ABC analizine göre sınıflandırılmıştır. Bu sınıflandırma sonucunda, stok kalemleri yıllık kullanım değerlerine göre A, B ve C gruplarına ayrılmıştır.

Bu bakım merkezinde uygulanan stok kontrol politikaları ve ABC sınıflandırma mantığıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A sınıfı malzemelerde sermaye bağlama maliyetini minimize etmek için sıkı bir stok kontrolü ve düşük güvenlik stoğu uygulanırken, C sınıfı malzemelerde esnek kontrol tercih edilerek bol güvenlik stoğu tutulabilir.Answer
  2. B
    C sınıfı malzemeler toplam stok değerinin en büyük kısmını oluşturduğundan, bu kalemlerde sürekli gözden geçirme sistemi uygulanmalı ve siparişler çok sıkı takip edilmelidir.
  3. C
    ABC analizinde malzemelerin sınıflandırılması yapılırken yalnızca kalemlerin birim fiyatları dikkate alınır, yıllık talep miktarları hesaplamaya dâhil edilmez.
  4. D
    A sınıfı malzemelerin elde bulundurma maliyetlerinin işletmeye etkisi çok düşük olduğu için, tedarik kesintilerine karşı bu kalemlerde maksimum seviyede güvenlik stoğu tutulması önerilir.
  5. E
    Pareto prensibindeki 'önemli azınlık' kavramı B sınıfı malzemeleri temsil ettiği için, üst yönetimin zamanının büyük bir bölümünü yalnızca bu ara grubun kontrolüne ayırması gerekir.

Answer

A sınıfı malzemelerde sermaye bağlama maliyetini minimize etmek için sıkı bir stok kontrolü ve düşük güvenlik stoğu uygulanırken, C sınıfı malzemelerde esnek kontrol tercih edilerek bol güvenlik stoğu tutulabilir.
ABC stok analizinin temel felsefesi, farklı değerdeki malzemelere farklı yönetim çabası harcamaktır. A sınıfı malzemeler yıllık kullanım değeri açısından çok yüksek paya (%75-80) sahip olduklarından, işletme sermayesini korumak için sıkı bir şekilde (sürekli) kontrol edilir ve elde bulundurma maliyetlerini minimize etmek adına güvenlik stokları düşük seviyede tutulur. C sınıfı malzemeler ise parasal değer açısından çok düşük (%5-10), miktar olarak çok yüksek paya sahiptir. Bu sebeple C sınıfında stok takibine harcanan idari maliyetleri kısmak için periyodik ve esnek kontrol uygulanır; ayrıca bu malzemeler çok ucuz oldukları için üretim kesintisi riskini sıfıra indirmek maksadıyla daha yüksek oranlarda güvenlik stoğu rahatlıkla bulundurulabilir.

Step-by-Step Solution

1
ABC analizindeki sınıfların Pareto prensibi temelindeki özelliklerini tanımlama.
A sınıfı malzemeler sayıca az (%15-20) fakat değerce çok yüksektir (%75-80). C sınıfı malzemeler ise sayıca çok (%50-60) fakat değerce çok düşüktür (%5-10).
Yönetim politikalarının dayandığı temel parasal değer sınıflandırmasını kurmak.
2
A sınıfı malzemeler için en uygun stok kontrol stratejisini belirleme.
Değerleri çok yüksek olduğu için sermayeyi stoğa bağlamamak (elde bulundurma maliyetini düşürmek) esastır. Bu yüzden günlük, sıkı bir kontrol sistemi uygulanır ve güvenlik stoğu mümkün olan en düşük seviyede tutulur.
İşletmenin finansal kaynaklarını verimli kullanmak.
3
C sınıfı malzemeler için en uygun stok kontrol stratejisini belirleme.
Birim değerleri çok düşük olduğu için stokta fazla tutulmaları ciddi bir maliyet yaratmaz. Aksine, sürekli kontrol etmek idari maliyetleri artırır. Bu nedenle esnek (daha gevşek) bir kontrol tercih edilir ve üretimde ufak bir parça yüzünden aksama yaşanmaması için güvenlik stoğu bol tutulur.
Kontrol işlemlerine harcanan idari maliyetleri düşürmek ve ucuz parçalardaki stoksuzluk riskini önlemek.

Key Concept

ABC Stok Sınıflandırmasında Yönetim Politikaları ve Güvenlik Stoğu Kararları
Rate this question