Question

Difficulty: MediumKapasite Kavramları ve Türleri

Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları (TCDD) bünyesinde faaliyet gösteren bir vagon bakım onarım atölyesinin yıllık faaliyet verileri incelenmiştir. Atölye yönetimi tarafından hazırlanan raporda şu bilgilere yer verilmiştir:

• Tesisin yılın 365365 günü, 33 vardiya hiçbir arıza veya mola olmaksızın kesintisiz çalışması durumunda ulaşabileceği maksimum bakım kapasitesi 5.0005.000 vagon/yıl olarak hesaplanmıştır.
• Personelin yasal dinlenme süreleri, planlı makine bakımları ve resmi tatiller gibi beklenen olağan duruşlar dikkate alındığında ulaşılabilecek olağan bakım kapasitesi 4.0004.000 vagon/yıl olarak belirlenmiştir.
• İlgili yılın sonunda atölyede fiilen bakımı tamamlanarak teslim edilen toplam vagon sayısı ise 3.2003.200 adet olmuştur.

Üretim yönetimi literatüründeki temel yaklaşımlar (tasarım kapasitesi ve efektif kapasite kavramları) dikkate alındığında; bu atölyenin kapasite kullanım oranı ve sistem verimliliği (etkinliği) değerleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. %64\%64 ve %80\%80Answer
  2. B
    %80\%80 ve %64\%64
  3. C
    %64\%64 ve %64\%64
  4. D
    %80\%80 ve %80\%80
  5. E
    %80\%80 ve %75\%75

Answer

Kapasite kullanım oranının %64\%64 ve sistem verimliliğinin %80\%80 olduğu seçenektir.
Üretim yönetimi standartlarına göre Kapasite Kullanım Oranı, gerçekleşen üretimin teorik (tasarım) kapasiteye bölünmesiyle bulunur (3.200/5.000=%643.200 / 5.000 = \%64). Sistem Verimliliği (Etkinlik) ise gerçekleşen üretimin pratik (efektif) kapasiteye bölünmesiyle elde edilir (3.200/4.000=%803.200 / 4.000 = \%80). Bu nedenle değerler sırasıyla %64\%64 ve %80\%80 olmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Metinde verilen kapasite türlerini ve değerlerini tanımlama.
Teorik (Tasarım) Kapasite = 5.0005.000 vagon, Pratik (Efektif) Kapasite = 4.0004.000 vagon, Gerçekleşen (Fiili) Üretim = 3.2003.200 vagon.
Hesaplamalarda kullanılacak pay ve payda değerlerinin doğru tespit edilmesi için kapasite türlerinin ayrıştırılması gerekir.
2
Kapasite Kullanım Oranını hesaplama.
Kapasite Kullanım Oranı = Gerçekleşen Üretim / Teorik Kapasite = 3.200/5.000=0,643.200 / 5.000 = 0,64 (Yani %64\text{Yani } \%64).
Kapasite kullanım oranı, tesisin kurulu maksimum potansiyelinin (teorik kapasite) ne ölçüde kullanıldığını gösterir.
3
Sistem Verimliliğini (Etkinliğini) hesaplama.
Verimlilik = Gerçekleşen Üretim / Pratik Kapasite = 3.200/4.000=0,803.200 / 4.000 = 0,80 (Yani %80\text{Yani } \%80).
Verimlilik (etkinlik), olağan şartlarda ulaşılması beklenen gerçekçi hedefe (pratik kapasite) ne ölçüde ulaşıldığını gösterir.

Key Concept

Kapasite Kullanım Oranı ve Verimlilik (Etkinlik) Hesaplamaları
Rate this question