Question

Difficulty: Very hardÖrgütleme Süreci ve Temel İlkeleri

Çok sayıda il müdürlüğüne sahip bir kamu kurumunun genel müdürlüğünde, artan teknolojik riskleri yönetebilmek amacıyla 'Siber Güvenlik ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı' ihdas edilmiştir. Hazırlanan yeni teşkilat yönetmeliğiyle bu daire başkanlığına; kendi uzmanlık alanına giren siber güvenlik politikaları, donanım standartları ve veri erişim protokolleri konularında, doğrudan il müdürlerine ve il müdürlüklerindeki personellere bağlayıcı ve emredici talimatlar verme hakkı tanınmıştır. Normal hiyerarşik yapıda il müdürleri doğrudan genel müdür yardımcılarına bağlıyken, bu yeni düzenlemeyle birlikte siber güvenlik konularında söz konusu daire başkanlığının kararlarına da harfiyen uymak zorunda bırakılmışlardır.

Klasik örgütleme ilkeleri ve yetki devri kavramları bağlamında, bu organizasyonel değişikliğin niteliği hakkında aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

  1. İlgili daire başkanlığına "fonksiyonel yetki" devredilmiş olup, bu uygulama örgütteki "komuta (emir) birliği" ilkesinin temel bir istisnasını oluşturmaktadır.Answer
  2. B
    Daire başkanlığı "kurmay yetki" ile donatılmış olup, organizasyondaki "hiyerarşi (skaler zincir)" ilkesi gereği aradaki kademeler baypas edilmiştir.
  3. C
    İl müdürlüklerine yönelik yetki devri yapılarak "merkezden yönetim" ilkesi esnetilmiş ve coğrafi bölümlendirme güçlendirilmiştir.
  4. D
    Daire başkanlığı uzmanlık alanında doğrudan "emir-komuta yetkisi" kullanmakta olup, bu durum "amaç birliği" ilkesini zedelemiştir.
  5. E
    Daire başkanlığı hiyerarşik yetki yerine salt "uzmanlık gücü" kullanmakta olup, karar alma sürecinde "sorumluluğun devredilemezliği" ilkesi ihlal edilmiştir.

Answer

İlgili daire başkanlığına "fonksiyonel yetki" devredilmiş olup, bu uygulama örgütteki "komuta (emir) birliği" ilkesinin temel bir istisnasını oluşturmaktadır.
Vakada anlatılan durum, belirli bir uzmanlık alanında hiyerarşik kademeleri yatayda keserek astlara doğrudan emir verme hakkı tanıyan 'fonksiyonel yetki' uygulamasıdır. Klasik yönetim anlayışının temel ilkelerinden olan 'komuta (emir) birliği', kargaşayı önlemek için her astın sadece tek bir üste rapor vermesini ve ondan emir almasını emreder. Fonksiyonel yetkinin varlığı, il müdürünün hem kendi hiyerarşik amirinden (genel müdür yardımcısı) hem de uzman birimden (daire başkanı) emir almasına yol açtığı için bu ilkenin bilinçli olarak esnetilmesi (istisnası) anlamına gelir.

Step-by-Step Solution

1
Vakadaki yetkinin niteliğini analiz etmek
Daire başkanlığına siber güvenlik konusunda il müdürlerine sadece tavsiye verme (kurmay yetki) değil, doğrudan 'bağlayıcı ve emredici' talimat verme hakkı tanınmıştır.
Yetkinin kurmay mı yoksa fonksiyonel mi olduğunu belirlemek için 'bağlayıcılık' kriterine bakılır.
2
Yetkinin klasik ilkeler üzerindeki etkisini saptamak
İl müdürleri idari konularda genel müdür yardımcılarından, siber güvenlikte ise daire başkanından emir almak durumunda kalmıştır.
Bir astın birden fazla üstten emir alması durumu, örgütlemede 'her astın tek bir amire bağlı olması' kuralını, yani komuta (emir) birliği ilkesini doğrudan ihlal eder.

Key Concept

Fonksiyonel Yetki ve Komuta Birliği İstisnası
Rate this question