Question

Difficulty: HardStok Maliyetleri (Elde Bulundurma, Sipariş, Stoksuzluk)

Bir havacılık bakım ve onarım (MRO) merkezi, uçak motoru revizyonlarında kullanılan kritik titanyum parçaların tedarik sürecini optimize etmeye çalışmaktadır. İşletme yönetimi, sipariş parti büyüklüklerini artırarak her bir siparişte katlanılan gümrükleme, nakliye organizasyonu ve ithalat belge hazırlama giderlerini oransal olarak azaltmayı hedeflemiştir. Ancak bu politika; parçaların muhafazası için gereken yüksek güvenlikli ve özel iklimlendirmeli depo alanlarının genişletilmesini zorunlu kılmış, ayrıca işletmenin nakit varlıklarının büyük bir kısmının stoklara bağlanması nedeniyle potansiyel faiz getirilerinden vazgeçilmesine yol açmıştır. Öte yandan, geçmişte daha küçük partilerle çalışıldığında zaman zaman parça eksikliği yaşanmış; bu durum, müşteri havayolu şirketlerine ödenen rötarlı teslimat tazminatlarına ve uçağın hangarda beklemesi nedeniyle atıl işgücü oluşmasına neden olmuştur.

Bu senaryoda ifade edilen maliyet kalemlerinin stok yönetimi literatüründeki sınıflandırmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Gümrükleme, nakliye organizasyonu ve ithalat belge hazırlama faaliyetleri için katlanılan harcamalar, sipariş verme maliyetini oluşturur.
  2. B
    Parça eksikliğinden dolayı havayolu şirketlerine ödenen rötarlı teslimat tazminatları, doğrudan stoksuzluk (yokluk) maliyeti olarak değerlendirilir.
  3. Stoklara bağlanan işletme sermayesi nedeniyle mahrum kalınan potansiyel faiz getirileri, satın alma sürecinde ortaya çıkan sipariş verme maliyetleri grubunda sınıflandırılır.Answer
  4. D
    Yüksek güvenlikli ve özel iklimlendirmeli depo alanlarının işletilmesi için yapılan harcamalar, fiziki muhafazadan doğan elde bulundurma maliyetleridir.
  5. E
    Uçağın hangarda fazladan beklemesi sonucu ortaya çıkan atıl işgücü ve kapasite kayıpları, stoksuzluk durumunun yarattığı dolaylı maliyetlerdendir.

Answer

Stoklara bağlanan sermaye yüzünden mahrum kalınan potansiyel faiz getirilerinin sipariş verme maliyeti olarak sınıflandırıldığını belirten ifade yanlıştır.
İşletme sermayesinin stoklara bağlanması nedeniyle alternatif yatırım araçlarından (örneğin faiz) mahrum kalınması durumu 'fırsat maliyeti' olarak adlandırılır. Stok yönetimi literatüründe fırsat maliyeti, sipariş verme (tedarik) maliyetlerinin değil; stokları fiziki olarak muhafaza etmenin bir sonucu olan 'elde bulundurma (holding/carrying)' maliyetlerinin bir bileşenidir. Bu nedenle ilgili sınıflandırmayı yapan seçenek kesinlikle yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki maliyet unsurlarını temel stok maliyeti kategorilerine (sipariş verme, elde bulundurma, stoksuzluk) göre analiz etmek.
Gümrükleme ve belge hazırlığı sipariş verme; iklimlendirmeli depo ve faiz kaybı elde bulundurma; rötarlı teslimat tazminatı ve atıl işgücü ise stoksuzluk maliyeti olarak ayrıştırılır.
Yanlış eşleştirmeyi bulabilmek için her bir maliyet kaleminin doğru sınıflandırmasının yapılması zorunludur.
2
Seçeneklerdeki sınıflandırma ifadelerini, yapılan doğru analizle karşılaştırmak.
İşletme sermayesinin stoklara bağlanması nedeniyle katlanılan fırsat maliyetinin (faiz kaybı), bir sipariş verme maliyeti değil, elde bulundurma maliyeti olduğu tespit edilir.
Soru kökünde bizden stok yönetimi literatürüne göre yanlış yapılmış olan sınıflandırmayı bulmamız istenmektedir.

Key Concept

Stok Maliyet Kalemlerinin Sınıflandırılması
Rate this question