Türkiye'de toplumsal hareketliliğin en önemli kanallarından biri olarak kabul edilen eğitim sistemi hakkında yapılan sosyolojik tartışmalarda, "çatışmacı yaklaşım" (conflict theory) savunucularının temel argümanı aşağıdakilerden hangisidir?
- Eğitim sisteminin, merkezi sınavlar aracılığıyla liyakat esasına dayalı bir görünüm sunsa da aslında üst sınıfların sahip olduğu "kültürel sermayeyi" ödüllendirerek mevcut eşitsizlikleri yeniden üretmesiAnswer
- BEğitimin, toplumdaki en yetenekli bireyleri seçip onları en uygun statülere yerleştirerek toplumsal iş bölümünün sürekliliğini ve sistemin dengesini sağlaması
- CEğitim yoluyla gerçekleşen dikey hareketliliğin, bireylerin ailelerinden devraldıkları verili statülerini tamamen işlevsiz hale getirerek tam bir fırsat eşitliği yaratması
- DModernleşme süreciyle birlikte eğitimin temel işlevinin, bireylerin benzer statüler arasındaki geçişlerini ifade eden yatay hareketliliği teşvik ederek uzmanlaşmayı artırması
- EEğitim kurumlarının, toplumsal tabakalaşma sistemini tamamen ortadan kaldırarak sınıfsız bir toplum yapısına geçişi sağlayan en etkili araç olması
Answer
Çatışmacı yaklaşıma göre eğitim, merkezi sınavlar gibi mekanizmalarla liyakat ilkesine dayanıyor gibi görünse de aslında egemen sınıfların kültürel değerlerini ve birikimlerini (kültürel sermaye) başarılı sayarak toplumsal tabakalaşmayı yeniden üretir.
Doğru seçenek, çatışmacı kuramın eğitime bakışını eksiksiz yansıtmaktadır. Bu yaklaşıma göre okul, sadece akademik bilgi öğretmez; aynı zamanda üst orta sınıf ailelerin çocuklarına aktardığı dilsel becerileri ve kültürel alışkanlıkları (kültürel sermaye) başarı kriteri olarak belirler. Böylece merkezi sınavlar 'tarafsız' görünse de, bu sermayeye sahip olmayan alt sınıf çocukları sistem dışına itilir ve sınıfsal yapı bir kuşaktan diğerine aktarılır (yeniden üretim).
Step-by-Step Solution
Key Concept
Toplumsal Yeniden Üretim ve Kültürel Sermaye