Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, şehirler arası yolcu taşımacılığı yapan bir şirketin yetki belgesini iptal etmiştir. İdari işlemde iptal gerekçesi olarak, şirketin 'yıllık faaliyet raporunu süresi içinde sunmamış olması' gösterilmiştir. Şirket tarafından açılan iptal davasında, söz konusu raporun süresi içinde evrak kaydına girdiği resmi alındı belgeleriyle ispatlanmıştır. Bunun üzerine idare, mahkemeye sunduğu savunmada şirketin süresi geçmiş yüklü miktarda vergi borcunun bulunduğunu, ilgili yönetmelik uyarınca bu durumun da tek başına bir yetki belgesi iptal sebebi olduğunu ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.
Bu idari vaka ve yargılama süreci dikkate alındığında, tesis edilen idari işlemin unsurları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Aİşlemin doğurduğu nihai hukuki statü şirketin ticari faaliyetini doğrudan engellediği için söz konusu iptal işlemi öncelikle konu unsuru yönünden sakattır.
- Bİdare yargılama aşamasında kanunda yer alan geçerli yeni bir gerekçe (vergi borcu) sunduğundan, mahkemece sebep ikamesi yapılarak işlemin hukuka uygun olduğuna karar verilmelidir.
- İdarenin dayandığı maddi olgu gerçekte var olmadığından işlem sebep unsuru yönünden sakattır ve mahkemece sonradan ileri sürülen farklı nitelikteki gerekçeye dayanılarak sebep ikamesi yapılamaz.Answer
- Dİdarenin asıl niyetinin vergi borcunu tahsil etmek iken işlemde faaliyet raporunu gerekçe göstermesi yetki saptırması niteliğinde olup, işlem maksat unsuru yönünden sakattır.
- Eİşlemin sebep unsuruna yargılama aşamasında idare vekili tarafından yeni bir gerekçe eklenmesi, işlemi tesis eden asli makamın iradesini aşacağından işlem yetki gaspı nedeniyle sakattır.