Question

Difficulty: MediumKamu Kurumu Niteliğindeki Meslek Kuruluşları

Bir ilde serbest avukatlık yapan Zeynep ile bir kamu kurumunda kadrolu hukuk müşaviri olarak çalışan Burak, meslek mensuplarının tabi olduğu 'kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşu' statüsündeki baroların durumu hakkında hukuki bir değerlendirme yapmaktadırlar.

19821982 Anayasası'nın 135.135. maddesi ve idare hukuku ilkeleri dikkate alındığında, bu tür kuruluşların statüsüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Bu kuruluşlar ayrı bir kamu tüzel kişiliğine sahip olmadığından, merkezî idarenin taşra teşkilatı içinde yer alan birer idari birim olarak kabul edilirler.
  2. B
    İdarenin bütünlüğü ilkesi gereğince, ilgili bakanlık ile meslek kuruluşları arasındaki hukuki ilişki idari vesayet değil, doğrudan hiyerarşidir.
  3. Kanunla kurulan bu kuruluşların, amacı dışında faaliyet gösteren sorumlu organlarının görevine kural olarak yetkili merciin istemi üzerine mahkeme kararıyla son verilir.Answer
  4. D
    Siyasi partilerden maddi destek alabilmeleri anayasal güvence altındadır ve kendi organlarının seçimleri ilgili bakanlığın hiyerarşik gözetimi altında gerçekleştirilir.
  5. E
    Kamu kurum ve kuruluşlarında asli ve sürekli bir görevde çalışan personelin de, mesleklerini icra ettikleri süre boyunca bu kuruluşlara üye olması Anayasa gereği zorunludur.

Answer

Kanunla kurulan bu kuruluşların, amacı dışında faaliyet gösteren sorumlu organlarının görevine kural olarak yetkili merciin istemi üzerine mahkeme kararıyla son verilir.
Verilen ifadeler incelendiğinde doğru olan bilgi, meslek kuruluşlarının sorumlu organlarının görevine yalnızca yargı (mahkeme) kararıyla son verilebileceğidir. 19821982 Anayasası'nın 135.135. maddesine göre kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları kanunla kurulur, kamu tüzel kişiliğine sahiptir ve sivil özerkliklerinin korunması amacıyla organlarının görevine kural olarak sadece mahkeme kararıyla son verilir.

Step-by-Step Solution

1
Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının Anayasa'nın 135. maddesindeki tanımını ve kuruluş şartlarını incele.
Bu kuruluşların kanunla kurulduğu ve ayrı birer kamu tüzel kişiliğine sahip oldukları tespit edilir.
Kuruluşların tüzel kişilik durumunun bilinmesi, merkezî idare ile aralarındaki ilişkinin niteliğini (hiyerarşi mi, idari vesayet mi) belirlemek için temeldir.
2
Merkezî idare (örneğin ilgili bakanlık) ile meslek kuruluşu arasındaki denetim bağını belirle.
Ayrı tüzel kişilikleri olduğu için aralarındaki ilişki hiyerarşi değil, kanunla sınırları belirlenmiş idari vesayet denetimidir.
İdarenin bütünlüğü ilkesinin farklı tüzel kişiler arasında idari vesayet ile sağlandığı kuralının uygulanması gerekir.
3
Üyelik şartları ile siyasi parti ilişkisi ve seçim süreçlerine dair anayasal yasakları ve kuralları değerlendir.
Siyasi partilerle mali ilişki kurulamayacağı, seçimlerin yargı gözetiminde yapılacağı ve kamu görevlileri için üyelik zorunluluğu bulunmadığı sonucuna varılır.
Seçeneklerdeki çeldirici ifadelerin (kamu görevlilerine zorunluluk, siyasi partiden yardım, bakanlık gözetiminde seçim) elenmesi için gereklidir.
4
Organların görevden alınmasına ilişkin anayasal güvenceyi kontrol et.
Amacı dışında faaliyet gösteren organların görevine ancak kanunda gösterilen merciin istemi üzerine mahkeme (yargı) kararıyla son verilebileceği doğrulanır.
Meslek kuruluşu organlarının idari bir kararla (örneğin bakan onayıyla) değil, hukuki güvence gereği mahkeme kararıyla görevden alınabileceği bilgisinin teyidi içindir.

Key Concept

Kamu Kurumu Niteliğindeki Meslek Kuruluşlarının Hukuki Statüsü ve Anayasal Güvenceleri
Rate this question