Question

Difficulty: MediumYarı Başkanlık Sistemi

Bir ülkede yapılan genel seçimler sonucunda, daha önce doğrudan halk tarafından seçilmiş olan ve anayasada önemli yürütme yetkileriyle donatılan devlet başkanının mensup olduğu siyasi parti, parlamentodaki çoğunluğunu kaybetmiştir. Anayasal işleyiş gereği devlet başkanı, mecliste yeni çoğunluğu sağlayan muhalefet partisinin liderini başbakan olarak atamak durumunda kalmış ve kabine muhalefet milletvekillerinden oluşmuştur. Siyaset bilimi literatüründe "kohabitasyon" (birlikte yaşama) olarak adlandırılan bu durum, yürütme erki içinde iki farklı siyasi iradenin bir arada çalışmasını zorunlu kılmıştır.

Yukarıdaki senaryoda belirtilen siyasi tablonun yaşanmasına yapısal olarak imkân tanıyan hükümet sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Başkanlık Sistemi
  2. B
    Parlamenter Sistem
  3. Yarı Başkanlık SistemiAnswer
  4. D
    Meclis Hükümeti Sistemi
  5. E
    Rasyonelleştirilmiş Parlamenter Sistem

Answer

Yarı Başkanlık Sistemi
Verilen senaryoda tarif edilen yapı; yürütme erkinin halk tarafından seçilen güçlü bir devlet başkanı ile parlamentonun güvenine dayanan bir başbakan arasında paylaşıldığı çift başlı bir modeldir. Bu iki makamın farklı siyasi partilerin kontrolüne geçmesiyle oluşan 'kohabitasyon' durumu, yalnızca yarı başkanlık sistemine özgü yapısal bir özelliktir.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki yürütme erki yapısını analiz etme
Yürütmenin hem doğrudan halk tarafından seçilmiş güçlü bir devlet başkanı hem de parlamentonun çoğunluğuna ve güvenine dayanan bir başbakan ile kabineden oluştuğu tespit edildi.
Bir ülkedeki hükümet sistemini teşhis edebilmek için yürütme organının kaynağına ve yasama ile olan işleyiş bağına bakılmalıdır.
2
Kohabitasyon (birlikte yaşama) durumunun ortaya çıktığı anayasal modelleri değerlendirme
Devlet başkanı ile başbakanın farklı siyasi partilerden gelerek güçlü yürütme yetkilerini paylaşmak zorunda kaldığı modelin sadece yarı başkanlık sisteminin doğasında var olduğu sonucuna ulaşıldı.
Başkanlık sisteminde başbakanın olmaması, parlamenter sistemde ise devlet başkanının siyasi sorumsuzluğu kohabitasyon senaryosunu imkânsız kılar.

Key Concept

Yarı Başkanlık Sisteminin Yapısı ve Kohabitasyon Olgusu
Rate this question