1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu’nun 1876 Kanun-i Esasi ile olan hukuki ilişkisi ve Milli Mücadele dönemindeki anayasal işleyiş dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu dönemin anayasal düzenine ilişkin doğru bir tespittir?
- 1921 Anayasası'nda eski anayasayı yürürlükten kaldıran açık bir hüküm bulunmadığı için, iki anayasanın çatışmayan hükümlerinin birlikte uygulandığı ikili bir anayasal dönem yaşanmıştır.Answer
- BAnayasa değişikliği için üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunu şart koştuğu için Türk anayasa tarihinin ilk ve tek 'sert' anayasası olarak kabul edilir.
- CBirey ve devlet arasındaki ilişkiyi dengelemek amacıyla, kişi hürriyeti ve mülkiyet haklarını ayrıntılı bir 'Temel Haklar' bölümünde düzenlemiştir.
- DYürütme yetkisini Meclis’ten tamamen bağımsızlaştırarak, Parlamenter Sistemin bir gereği olarak düalist (ikili) bir yürütme yapısı oluşturmuştur.
- E1909 değişikliklerini esas alarak, egemenliğin kullanımını Padişah ve Büyük Millet Meclisi arasında paylaştıran monarşik bir yapı kurmuştur.
Answer
1921 Anayasası'nın 1876 Kanun-i Esasi'yi açıkça yürürlükten kaldırmaması nedeniyle ortaya çıkan ikili anayasal düzen tespiti doğrudur.
Doğru tespitte belirtildiği üzere, 1921 Anayasası hazırlanırken dönemin olağanüstü şartları gereği sadece acil ihtiyaç duyulan egemenlik ve hükümet yapısı konuları düzenlenmiştir. 1876 Kanun-i Esasi'yi açıkça yürürlükten kaldıran bir maddeye yer verilmediği için, yeni metinle çelişmeyen eski anayasa hükümleri (özellikle temel haklar, yargı ve memurlar gibi konularda) 1924'e kadar uygulanmaya devam etmiştir. Bu durum Türk hukuk tarihinde 'ikili anayasal dönem' olarak adlandırılır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İkili Anayasal Düzen (1921-1924 Dönemi)
Practice More
1923 yılında yapılan anayasa değişikliği ile devletin rejiminin 'Cumhuriyet' olarak belirlenmesinin, 1921'in temel ilkeleriyle nasıl bir bütünlük oluşturduğunu inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s