Question

Difficulty: HardAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Üyeleri

Anayasa yargısının en üst mercii olan Anayasa Mahkemesinin üye kompozisyonu, demokratik meşruiyet ile yargı bağımsızlığı ilkeleri gözetilerek yasama ve yürütme organları arasında paylaştırılmış yetkilere dayanmaktadır.

Toplam on beş üyeden oluşan Yüksek Mahkemeye üye seçimi sürecine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi isabetlidir?

  1. A
    On beş üyeden oluşan mahkemenin on iki üyesi Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından çeşitli kurumların göstereceği adaylar arasından seçilirken, geriye kalan üç üye doğrudan Cumhurbaşkanınca atanır.
  2. B
    Cumhurbaşkanı; iki üyeyi Sayıştay Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından göstereceği adaylar içinden, bir üyeyi ise baro başkanlarının göstereceği adaylar içinden seçmekle yetkilendirilmiştir.
  3. Türkiye Büyük Millet Meclisi, baro başkanlarının serbest avukatlar arasından her boş yer için gösterecekleri üç aday içinden bir üyeyi gizli oylama usulüyle mahkemeye seçer.Answer
  4. D
    Cumhurbaşkanının, Yükseköğretim Kurulunun göstereceği adaylar arasından seçeceği üç üyenin tamamının, anayasal bir zorunluluk olarak hukukçu öğretim üyelerinden oluşması şarttır.
  5. E
    Yargıtay ve Danıştay genel kurullarına ayrılan üye kontenjanları, başka bir makamın onayı aranmaksızın doğrudan bu yüksek mahkemelerin kendi bünyelerinde yapacakları seçimle nihai olarak doldurulur.

Answer

Doğru cevap, Türkiye Büyük Millet Meclisinin baro başkanlarının serbest avukatlar arasından göstereceği üç aday içinden bir üyeyi gizli oylamayla seçtiğini belirten seçenektir.
1982 Anayasası'nda yapılan düzenlemelere göre Anayasa Mahkemesi 15 üyeden oluşur. Bu üyelerin 3'ü Türkiye Büyük Millet Meclisi, 12'si ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. Türkiye Büyük Millet Meclisi, seçeceği 3 üyenin 2'sini Sayıştay Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından göstereceği 3'er aday içinden; 1'ini ise baro başkanlarının serbest avukatlar arasından gösterecekleri 3 aday içinden gizli oylamayla seçmekle görevlidir. Doğru seçenek bu anayasal kuralı eksiksiz ve isabetli bir biçimde ifade etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa Mahkemesinin güncel üye sayısını ve bu üyeleri seçen makamları belirlemek
Mahkeme 15 üyeden oluşur. Bu üyelerin 3'ünü TBMM, 12'sini ise Cumhurbaşkanı seçer.
Seçim yetkisinin yasama ve yürütme arasındaki oransal dağılımını netleştirmek.
2
Türkiye Büyük Millet Meclisinin üye seçtiği kaynakları ve bu kaynakların kotalarını analiz etmek
TBMM, Sayıştay Genel Kurulundan 2 üye ve baro başkanlarının serbest avukatlar arasından göstereceği adaylardan 1 üye seçer.
Yasama organının hangi kurumlardan gelen adaylar üzerinde tasarrufta bulunduğunu tespit etmek.
3
Cumhurbaşkanının üye seçtiği kaynakları ve aranan özel nitelikleri incelemek
Cumhurbaşkanı Yargıtay (3), Danıştay (2), YÖK (3 - en az ikisi hukukçu) ve doğrudan üst kademe yöneticileri vb. (4) arasından üye seçer.
Yürütme organının seçim kaynaklarını ve YÖK kontenjanı gibi istisnai şartları (en az ikisi hukukçu kuralı) doğrulamak.
4
Seçeneklerdeki ifadeleri anayasal kurallarla eşleştirerek eleme yapmak
Sayıların ve makamların yer değiştirdiği ifadeler ile doğrudan seçim-aday gösterme ayrımını yanlış yansıtan ifadeler elenerek, TBMM'nin baro kontenjanı hakkındaki kuralın doğru olduğu görülür.
Çeldiricilerdeki nüansları (tamamı/en az ikisi, 3/12 değişimi) ayırt ederek kesin doğruya ulaşmak.

Key Concept

Anayasa Mahkemesi Üye Kompozisyonu ve Seçim Usulleri
Rate this question