Osmanlı Devleti’nde 1808 yılında Sadrazam Alemdar Mustafa Paşa’nın arabuluculuğuyla imzalanan Sened-i İttifak, Türk anayasallaşma hareketleri içerisinde padişahın mutlak otoritesini ilk kez sınırlandıran belge olması bakımından büyük önem taşır.
Buna göre Sened-i İttifak’ın, 1839 yılında ilan edilen Tanzimat Fermanı’ndan ayrılan en temel hukuki niteliği aşağıdakilerden hangisidir?
- Merkezi otorite ile yerel güçler (ayanlar) arasında karşılıklı taahhütlere dayanan bir sözleşme (misak) niteliği taşımasıAnswer
- BPadişahın yetkilerini kendi iradesiyle, halka tek taraflı bir lütuf (ferman) olarak kısıtlaması
- CTüm tebaaya din ve mezhep ayrımı gözetmeksizin kanun önünde tam bir eşitlik vaat etmesi
- DHukuk devleti anlayışını ilk kez kurumsal bir yapıya kavuşturarak yargı bağımsızlığını garanti altına alması
- EHalkın seçtiği temsilcilerden oluşan bir danışma meclisinin onayından geçerek yürürlüğe girmiş olması
Answer
Sened-i İttifak'ın Tanzimat Fermanı'ndan en temel farkı, taraflar arasında karşılıklı taahhütler içeren bir sözleşme (misak) olmasıdır.
Sened-i İttifak, merkezi hükümet ile taşradaki güçlü yerel aktörler (ayanlar) arasında karşılıklı hak ve ödevleri düzenleyen 'iki taraflı' bir hukuki metindir. Bu durum onu, padişahın halkına haklar bağışladığı 'tek taraflı' bir belge olan Tanzimat Fermanı'ndan ayırır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Sened-i İttifak'ın Misak (Sözleşme) Niteliği
Hints
1
Belgenin taraflarını düşünün: Bir tarafta padişah var, diğer tarafta kimler var?
2
Hukukta tek taraflı işlemler ile iki tarafın karşılıklı rızasına dayanan 'sözleşme' ayrımına odaklanın.
Practice More
Sened-i İttifak'ın ardından ayanlık kurumunun neden kaldırıldığını ve II. Mahmud'un merkeziyetçi politikalarını araştırın.
Estimated Time:1m 15s