Question

Difficulty: Mediumİdari Yargılama Usulü ve İspat

İdari yargılama sürecinde, davanın tarafları tarafından dosyaya sunulan delillerin uyuşmazlığı çözmekte yetersiz kalması durumunda, mahkemenin izlemesi gereken usul ve sahip olduğu araştırma yetkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Mahkeme, uyuşmazlığın aydınlatılması ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılması için davanın her aşamasında, tarafların talebiyle bağlı kalmaksızın her türlü bilgi ve belgeyi ilgili mercilerden kendiliğinden talep edebilir.Answer
  2. B
    Mahkeme, tarafların tasarruf yetkisi ve 'taraflarca hazırlama ilkesi' gereğince sadece dava dilekçesi ve savunma dilekçesinde sunulan ekli belgeler üzerinden karar vermek zorundadır.
  3. C
    Mahkemece istenen belgelerin idare tarafından süresi içinde sunulmaması halinde mahkeme, başka bir araştırma yapmaksızın dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu karinesine dayanarak davayı reddetmelidir.
  4. D
    Mahkemenin araştırma yetkisi sadece idari makamlar ile sınırlı olup bankalar, noterler veya özel hukuk tüzel kişilerinden uyuşmazlıkla ilgili bilgi ve belge istenmesi mümkün değildir.
  5. E
    İspat yükü kendisinde olan tarafın delil sunmaması durumunda mahkeme, ispat sürecini tamamlamak için taraflara yemin teklif edilmesine karar vererek süreci sonuçlandırmalıdır.

Answer

Mahkemenin uyuşmazlığın aydınlatılması ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılması için davanın her aşamasında, tarafların talebiyle bağlı kalmaksızın her türlü bilgi ve belgeyi ilgili mercilerden kendiliğinden talep edebileceği yönündeki ifade doğrudur.
İdari yargılama hukukunda, adli yargıdan farklı olarak 'kendiliğinden araştırma' ilkesi hakimdir. Bu ilke uyarınca mahkeme, tarafların ileri sürdüğü vakıalar veya sunduğu delillerle sınırlı kalmaksızın, uyuşmazlık konusunu aydınlatmak için her türlü incelemeyi yapabilir. İlgili kanun hükmü gereği mahkemeler, lüzum gördükleri evrakın gönderilmesini ve her türlü bilginin verilmesini taraflardan veya ilgili diğer yerlerden (kamu kurumları veya özel kişiler) isteyebilirler. Buradaki temel amaç, şekli bir incelemenin ötesine geçerek 'maddi gerçeğe' ulaşmaktır.

Step-by-Step Solution

1
İdari yargıdaki temel yargılama ilkesini belirleme
Kendiliğinden (Re'sen) Araştırma İlkesi
İdari yargıda kamu yararı ve idarenin hukuka uygunluğu denetlendiği için hakimin pasif değil, aktif olması gerekir.
2
Maddi gerçek ile şekli gerçek arasındaki farkı analiz etme
İdari yargıda 'maddi gerçek' hedeflenir.
Sadece tarafların sunduğu belgelerle yetinilmesi (şekli gerçek), idarenin hukuka aykırı işlemlerinin denetlenmesini engelleyebilir.
3
İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun ilgili hükmünü uygulama
Mahkemenin ilgili her yerden bilgi/belge isteme yetkisi
Kanun, mahkemelere uyuşmazlığın çözümü için gerekli gördükleri incelemeyi kendiliğinden yapma yetkisi tanımıştır.

Key Concept

Kendiliğinden Araştırma İlkesi ve Maddi Gerçeğe Ulaşma Amacı
Estimated Time:1m 30s
Rate this question