Question

Difficulty: MediumEvrimci Değişme Kuramları

Klasik evrimci kuramcılar (A. Comte, H. Spencer, E. Durkheim vb.), toplumsal değişmeyi biyolojik bir büyüme veya zihinsel bir gelişim süreci olarak ele almışlardır. Bu kuramcılar, toplumların belirli yasalar çerçevesinde basitten karmaşığa ve ilkelden gelişmişe doğru zorunlu bir gelişim izlediğini savunurlar.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi klasik evrimci toplumsal değişme yaklaşımının temel varsayımları arasında yer almaz?

  1. A
    Toplumların zihinsel olarak teolojik, metafizik ve pozitif gibi belirli aşamalardan geçerek ilerlemesi
  2. B
    Toplumsal yapının biyolojik bir organizma gibi türdeşlikten (homojenlik) farklılaşmaya (heterojenlik) doğru evrilmesi
  3. Toplumların tarihsel süreçte doğum, büyüme ve kaçınılmaz bir ölüm döngüsünü takip eden kapalı devreler olmasıAnswer
  4. D
    Değişimin birikimli, geri döndürülemez ve her zaman daha 'üstün' bir düzeye doğru olan bir ilerlemeyi temsil etmesi
  5. E
    Toplumsal dayanışma biçimlerinin benzerliğe dayalı mekanik yapıdan, iş bölümüne dayalı organik yapıya dönüşmesi

Answer

Toplumların doğuş, büyüme ve ölüm döngülerini takip eden kapalı sistemler olduğu görüşü, evrimci değil döngüsel (çevrimsel) değişme kuramlarına aittir.
Toplumların doğuş, büyüme, duraklama ve ölüm gibi biyolojik bir ömür döngüsüne sahip olduğunu ve tarihin bu döngülerden ibaret olduğunu savunan yaklaşım 'Döngüsel (Çevrimsel) Değişme Kuramı'dır. Klasik evrimci kuramcılar ise değişimi tek yönlü, doğrusal ve sürekli ileri giden (ilerlemeci) bir süreç olarak tanımlarlar. Bu nedenle ölüm veya çöküş gibi döngüsel aşamalar evrimci varsayımlar arasında yer almaz.

Step-by-Step Solution

1
Klasik evrimci kuramın temel özelliklerini belirle
Lineer (doğrusal) ilerleme, birikimlilik, basitten karmaşığa farklılaşma ve geri döndürülemezlik.
Evrimci kuramlar toplumları sürekli ileri giden bir çizgide görür.
2
Seçeneklerdeki kuramsal atıfları analiz et
Comte (üç hal), Spencer (organizmacı farklılaşma), Durkheim (mekanik/organik dayanışma) ve genel ilerleme varsayımları evrimci kategoriye girer.
Bu isimler klasik evrimci sosyolojinin öncüleridir.
3
Döngüsel kuram ile evrimci kuram arasındaki ayrımı yap
Döngüsel kuramlar tarihin kendini tekrarladığını ve her toplumun bir 'vade'si (doğum-ölüm) olduğunu savunur; oysa evrimciler sürekli bir yükseliş ve gelişim öngörür.
Doğum ve ölüm metaforu evrimci ilerlemecilikle çelişir.

Key Concept

Klasik Evrimci Kuram vs. Döngüsel Kuram Ayrımı
Rate this question