Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Eğitim Sistemi ve Toplumsal Hareketlilik

Türkiye'de eğitim ve toplumsal hareketlilik ilişkisi üzerine yapılan tartışmalarda iki temel perspektif öne çıkmaktadır. Birinci perspektif; eğitim sisteminin bireylere yetenekleri ve çabaları ölçüsünde dikey hareketlilik şansı tanıyan 'meritokratik' (liyakat odaklı) bir yapıda olduğunu ve bu sayede toplumsal verimliliğin sağlandığını savunur. İkinci perspektif ise; eğitim sisteminin, ailelerin sahip olduğu ekonomik ve kültürel avantajları koruyarak toplumsal tabakaların mevcut statüsünü sabitlediğini ve eşitsizlikleri bir nesilden diğerine aktardığını iddia eder. Paragrafta belirtilen ikinci perspektifin savunduğu temel olgu ve bu görüşün bağlı olduğu sosyolojik yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Toplumsal yeniden üretim - Çatışmacı yaklaşımAnswer
  2. B
    Liyakat esası - Yapısal-işlevselci yaklaşım
  3. C
    Statü tutarsızlığı - Sembolik etkileşimcilik
  4. D
    Yapısal hareketlilik - İşlevselci yaklaşım
  5. E
    Kültürel gecikme - Modernleşme kuramı

Answer

Toplumsal yeniden üretim ve çatışmacı yaklaşım
Paragraftaki ikinci görüş, eğitimin bireysel yeteneklerden ziyade ailevi avantajları (ekonomik ve kültürel sermaye) koruduğunu ve toplumsal tabakalaşmayı sabitlediğini savunmaktadır. Sosyolojide mevcut sınıf yapısının ve eşitsizliklerin eğitim gibi kurumlar aracılığıyla bir sonraki nesle aynen aktarılması 'toplumsal yeniden üretim' olarak tanımlanır. Bu eleştirel perspektif, toplumun bir çatışma ve güç mücadelesi alanı olduğunu savunan 'çatışmacı yaklaşım'ın temel argümanıdır.

Step-by-Step Solution

1
Perspektif analizi
Birinci görüşün meritokrasi ve işlevselliğe, ikinci görüşün ise eşitsizliğin korunmasına odaklandığı saptandı.
Soruda istenen 'ikinci görüşün' hangi sosyolojik temele dayandığını bulmak için kavramsal ayrım yapılmalıdır.
2
Kavram eşleştirmesi
Eşitsizliklerin ve statülerin nesiller arası aktarımı 'toplumsal yeniden üretim' (social reproduction) kavramı ile açıklanır.
Eğitimin toplumsal yapıyı değiştirmek yerine sabit tuttuğu vurgusu bu kavramın özüdür.
3
Kuramsal yaklaşım belirleme
Eğitimi egemen sınıfların imtiyazlarını koruyan bir araç olarak gören yaklaşım çatışmacı kuramdır.
Toplumsal denge yerine güç ve eşitsizlik ilişkilerine odaklanan perspektif seçilmelidir.

Key Concept

Eğitim ve Toplumsal Yeniden Üretim

Practice More

Bourdieu'nün 'kültürel sermaye' kavramının eğitimdeki başarı ve toplumsal hareketlilik üzerindeki etkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question