Question

Difficulty: MediumBürokrasi Yaklaşımı (Weber)

Modern kamu yönetiminin gelişiminde Max Weber'in bürokrasi yaklaşımı, otoritenin kişisellikten uzaklaşarak kurumsal bir kimlik kazanmasını sağlamıştır. Weber’in "İdeal Tip" olarak kavramsallaştırdığı bu yapı içerisinde otoritenin meşruiyet zemini ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Otorite, belirli bir makamı işgal eden kişinin şahsi özelliklerine değil, o makama yasal olarak tanınmış yetkilere ve gayrişahsi kurallara dayanır.Answer
  2. B
    Yönetimdeki yetki kullanımı, toplumun geçmişten devraldığı örf, adet ve yerleşik sosyal kabullerin dokunulmazlığına dayalıdır.
  3. C
    Liderin sahip olduğu vizyon ve kitleleri etkileme gücü, hiyerarşik yapının en temel meşruiyet kaynağını oluşturur.
  4. D
    Bürokratik yapı içerisindeki kurallar zamanla birer "fetiş" haline gelerek personelin esnekliğini yok eder ve verimliliği düşürür.
  5. E
    Bu model, toplumsal hayatta karşılaşılan tüm idari sorunları çözebilecek, hatasız ve pratikte mutlaka ulaşılması gereken nihai hedefi temsil eder.

Answer

Bürokraside otorite, kişisel özelliklerden ziyade makama yasal olarak tanınmış yetkilere ve gayrişahsi kurallara dayanır.
Weber'in bürokrasi kuramında meşruiyetin temeli yasal-rasyonel otoritedir. Bu otorite tipinde güç, kişilerin şahsi karizmasından veya geleneksel konumlarından değil; rasyonel şekilde oluşturulmuş yazılı kurallardan ve hiyerarşik makamların tanımlanmış yetkilerinden kaynaklanır. Bu durum yönetimin tarafsız ve öngörülebilir olmasını sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Weber'in otorite sınıflamasını analiz etme
Weber otoriteyi; Geleneksel, Karizmatik ve Yasal-Rasyonel olmak üzere üç gruba ayırır.
Bürokrasinin hangi temel üzerinde yükseldiğini anlamak için doğru otorite tipini belirlemek gerekir.
2
Bürokrasinin meşruiyet kaynağını saptama
Weber'e göre modern bürokrasi, 'Yasal-Rasyonel' otorite tipine dayanır.
Bürokraside itaat lidere değil, akılcı yollarla oluşturulmuş hukuk kurallarına ve makamın yetkisine yapılır.
3
Seçenekleri bu kriterlere göre değerlendirme
Otoritenin makama ve kurallara dayandığını belirten ifade, Weber'in modeline tam uyum sağlar.
Gayrişahsilik (personalsizlik), bürokrasinin temel işleyiş ilkesidir.

Key Concept

Yasal-Rasyonel Otorite (Legal-Rational Authority)

Practice More

Bürokrasinin araçların amaca dönüşmesi gibi olumsuz çıktılarını inceleyen Robert Merton'un bürokrasi modelini gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question