Question

Difficulty: Mediumİdari Yargının Görev Alanı ve Uyuşmazlık Mahkemesi

Bir ilçede meydana gelen silahlı soygun olayının faillerini yakalamak üzere Cumhuriyet savcısının talimatıyla harekete geçen emniyet mensupları, operasyon sırasında yanlışlıkla olaya hiç karışmayan bir vatandaşın dükkânına maddi zarar vermiştir. Vatandaş, oluşan bu zararın tazmini istemiyle idareye karşı asliye hukuk mahkemesinde dava açmıştır. Asliye hukuk mahkemesi, davanın idari yargının görev alanına girdiğini belirterek görevsizlik kararı vermiş ve karar kesinleşmiştir. Bunun üzerine vatandaş idare mahkemesinde dava açmış, ancak idare mahkemesi de olayın 'adli bir faaliyetten' kaynaklandığı gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş ve bu karar da kesinleşmiştir.

Meydana gelen bu hukuki süreç ve uyuşmazlığın çözümü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Emniyet mensuplarının olaydaki müdahalesi suç işlenmeden önce alınan önleyici bir idari kolluk faaliyeti niteliği taşıdığından, uyuşmazlığın mutlak surette idari yargıda görülmesi gerekir.
  2. B
    Zararın tazmini talebi idarenin eyleminden kaynaklansa da, tam yargı davası açılmadan önce görevli idare mahkemesinde iptal davasının açılması yasal bir zorunluluktur.
  3. Her iki yargı koluna ait mahkemelerin karşılıklı olarak görevsizlik kararı vermesiyle oluşan 'olumsuz görev uyuşmazlığı', Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından karara bağlanır.Answer
  4. D
    Kamu görevlilerinin operasyon sırasındaki dikkatsizliği idareden tamamen bağımsız salt kişisel kusur oluşturduğundan, dava idareye karşı değil doğrudan memurlara karşı açılmalıdır.
  5. E
    Oluşan zarar, devletin asli görevlerinden doğan sosyal risk ilkesi uyarınca kusursuz sorumluluk kapsamında değerlendirilmeli ve uyuşmazlık ilk derece mahkemesi sıfatıyla Danıştayda çözülmelidir.

Answer

Her iki yargı koluna ait mahkemelerin karşılıklı olarak görevsizlik kararı vermesiyle oluşan 'olumsuz görev uyuşmazlığı', Uyuşmazlık Mahkemesi tarafından karara bağlanır.
Olumsuz görev uyuşmazlığı, iki farklı yargı koluna (örneğin adli yargı ile idari yargı) ait mahkemelerin aynı davada karşılıklı olarak davanın kendi görev alanlarına girmediğini belirterek görevsizlik kararı vermeleri ve bu kararların kanun yolları tüketilerek veya süre aşımıyla kesinleşmesi durumudur. Olayda asliye hukuk mahkemesi ile idare mahkemesi davanın esasına girmeyerek peş peşe görevsizlik kararı vermişlerdir. Anayasa ve 2247 sayılı Kanun uyarınca, yargı mercileri arasındaki bu tür görev ve hüküm uyuşmazlıklarını tarafların veya ilgili makamların başvurusu üzerine kesin olarak çözmeye yetkili tek makam Uyuşmazlık Mahkemesidir.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki yargılama sürecini analiz et
Hem asliye hukuk mahkemesi (adli yargı) hem de idare mahkemesi (idari yargı) davanın görev yönünden reddine karar vermiş ve her iki karar da kesinleşmiştir.
Uyuşmazlığın türünü belirlemek için mahkemelerin verdiği kararların niteliğinin ve kesinleşme durumunun tespit edilmesi gerekir.
2
Hukuki durumu adlandır
İki farklı yargı koluna dâhil mahkemelerin karşılıklı olarak kendilerini görevsiz saymaları 'olumsuz görev uyuşmazlığı' olarak adlandırılır.
Olumsuz görev uyuşmazlığının yasal tanımı, farklı yargı kolları arasındaki kesinleşmiş görevsizlik kararlarına dayanır.
3
Çözüm merciini tespit et
Türkiye'de yargı kolları arasındaki olumsuz görev uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmekle görevli kurum Uyuşmazlık Mahkemesidir.
2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun bu yetkiyi münhasıran Uyuşmazlık Mahkemesine vermiştir.

Key Concept

Olumsuz Görev Uyuşmazlığı ve Uyuşmazlık Mahkemesi
Estimated Time:1m 30s
Rate this question