Osmanlı siyasal hayatında yılında ilan edilen II. Meşrutiyet’in ardından yaşanan Mart Vakası, rejime yönelik bir tehdit olarak algılanmış ve bu olayın bastırılmasından sonra yılında Kanun-i Esasi üzerinde köklü değişiklikler yapılmıştır. Bu anayasa değişikliklerinin temel amacı ve sonuçları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yürütme erkinin yasama organı karşısında zayıfladığını ve meclis denetiminin arttığını gösteren en somut gelişmedir?
- APadişahın, meclisi feshetme yetkisinin anayasal bir kural olarak ilk kez metne dahil edilmesi
- BSadrazam ve bakanların (Heyet-i Vükela) sadece padişaha karşı sorumlu tutulması esasının korunması
- Hükümetin Meclis-i Mebusan'a karşı sorumlu hale getirilmesi ve meclis denetiminin kurumsallaşmasıAnswer
- DPadişahın 'polis marifetiyle sürgün etme' yetkisinin anayasada daha geniş bir şekilde tanımlanması
- EKanun teklif etmek için padişahtan önceden izin alma şartının anayasa metnine eklenmesi
Answer
Hükümetin Meclis-i Mebusan'a karşı sorumlu hale getirilmesi ve meclis denetiminin kurumsallaşması
Doğru seçenek, anayasa değişikliklerinin özünü temsil eder. Kanun-i Esasi'sinde bakanlar kurulu padişaha karşı sorumluyken, yılında yapılan değişikliklerle 'Heyet-i Vükela, siyaset-i ammesinden dolayı Meclis-i Mebusan'a karşı müctemian (topluca) sorumludur' ilkesi getirilmiştir. Bu durum, hükümetin düşürülmesinde meclisin tek yetkili kılınması anlamına gelir ve meclisin yürütme üzerindeki denetimini en üst seviyeye çıkarır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
1909 Anayasa Değişiklikleri ve Parlamenter Monarşi