Examkin

Question

Difficulty: Very hardSürdürülebilirlik Göstergeleri ve Araçları

Sürdürülebilir kalkınmanın yönetimi ve izlenmesinde kullanılan araçların işlevsel hiyerarşisi dikkate alındığında; Stratejik Çevresel Değerlendirme (SÇD), Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) ve Ekolojik Ayak İzi gibi kavramların uygulama kapsamı ve metodolojik farklılıkları hakkında yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi akademik ve hukuki açıdan doğrudur?

  1. SÇD, bireysel projelerin ötesinde plan ve programların hazırlık aşamasında çevresel değerlerin kararlara entegre edilmesini sağlayarak, ÇED'in proje bazlı inceleme sınırlarını aşan kümülatif ve makro bir perspektif sunar.Answer
  2. B
    Ekolojik Ayak İzi, bir bölgenin veya topluluğun sahip olduğu biyolojik kapasiteyi yani doğal kaynak arzını temsil ederken; Çevresel Performans Endeksi (EPI), insan faaliyetleri sonucunda doğadan talep edilen toplam alanı ölçer.
  3. C
    Yerel Gündem 21 süreci, merkezi yönetimin sürdürülebilirlik hedeflerini yerel yönetimlere yukarıdan aşağıya bir hiyerarşiyle dayattığı, sivil katılımın kısıtlı olduğu teknik bir denetim mekanizmasıdır.
  4. D
    ÇED süreci, projenin inşaat ve işletme aşamalarında çevreye verilen zararın ekonomik bedelini hesaplayarak kirleten öder ilkesini doğrudan uygulayan, proje sonrası bir cezai yaptırım aracıdır.
  5. E
    SÇD süreci, ilgili yatırım projesi için ÇED Olumlu kararı alındıktan sonra başlayan ve projenin ulusal kalkınma planlarındaki ekonomik verimliliğini denetleyen bir mali izleme aracıdır.

Answer

SÇD'nin plan ve program düzeyinde kümülatif etkileri değerlendiren, proje bazlı ÇED'den daha kapsamlı ve stratejik bir araç olduğunu belirten seçenek doğrudur.
SÇD (Stratejik Çevresel Değerlendirme), kamu politikalarının, planlarının ve programlarının henüz hazırlık aşamasında çevresel etkilerini bütüncül bir şekilde değerlendirir. Proje bazlı olan ÇED'den en temel farkı, münferit projelerin etkisinden ziyade havza veya sektör bazındaki kümülatif etkileri ve alternatif stratejik seçenekleri karara bağlamasıdır. Bu durum sürdürülebilirliğin karar verme hiyerarşisinin en üst basamaklarına entegre edilmesini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Sürdürülebilirlik araçlarının hiyerarşik konumlarını belirleme
Politika -> Plan -> Program -> Proje hiyerarşisi tespit edilir.
SÇD ve ÇED'in hangi aşamalarda devreye girdiğini anlamak için planlama kademelenmesi kritiktir.
2
SÇD ve ÇED arasındaki ölçek farkını analiz etme
SÇD'nin makro ölçekli (plan/program) ve kümülatif, ÇED'in ise mikro ölçekli (proje) olduğu görülür.
ÇED sadece tek bir projenin etkisine bakarken, SÇD birden fazla projenin toplam (kümülatif) etkisini ve alternatif stratejileri değerlendirir.
3
Göstergelerin (Ekolojik Ayak İzi vb.) metodolojik tanımını doğrulama
Ayak izinin 'talep', biyokapasitenin 'arz' olduğu netleştirilir.
Sürdürülebilirlik ölçümlerinde talep ve arz dengesi (ekolojik açık/fazla) temel kavramdır.

Key Concept

Sürdürülebilirlik Değerlendirme Hiyerarşisi (SÇD vs. ÇED)

Practice More

SÇD ve ÇED yönetmeliklerindeki uygulama alanlarını ve Türkiye'deki güncel hukuki durumunu inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question

Topics

Sürdürülebilirlik Göstergeleri ve Araçları

More questions from this topic