Question

Difficulty: HardKültürün Maddi ve Manevi Ögeleri

William Ogburn'e göre toplumsal değişme sürecinde, teknolojik araç gereçler ve fiziki altyapıdan oluşan maddi kültür unsurları; inançlar, değerler, hukuk ve geleneklerden oluşan manevi kültür unsurlarına kıyasla çok daha hızlı değişim göstermektedir. Bu iki unsur arasındaki değişim hızı farkı, toplumsal yapıda bir uyumsuzluğa ve gerilime yol açar.

Buna göre; tıp alanında yapay zekâ destekli teşhis sistemlerinin (maddi kültür) teknik altyapısı hızla yaygınlaşmasına rağmen, hatalı teşhis durumunda ceza hukukundaki sorumluluk paydaşlarının (hekim, yazılımcı, kurum) belirlenmesine yönelik yasal düzenlemelerin (manevi kültür) henüz oluşturulamamış olması durumu, aşağıdaki kavramlardan hangisinin doğrudan bir örneğidir?

  1. Kültürel GecikmeAnswer
  2. B
    Kültürleşme
  3. C
    Kültürleme
  4. D
    Kültürel Bütünleşme
  5. E
    Kültürel Şok

Answer

Maddi kültürdeki hızlı değişime manevi kültürün (hukuk, ahlak, norm) yavaş tepki vermesi durumu Kültürel Gecikme kavramı ile açıklanır.
Kültürel gecikme, maddi kültürdeki (teknoloji, sanayi, araç gereç) hızlı değişime, manevi kültürün (yasalar, gelenekler, inançlar) daha yavaş bir hızla uyum sağlamaya çalışması sonucu oluşan boşluktur. Yapay zekâ teknolojisinin hukuki mevzuattan önde gitmesi bu kuramın klasik bir örneğidir.

Step-by-Step Solution

1
Maddi ve manevi kültür unsurlarını analiz etme
Yapay zekâ altyapısı 'maddi', sorumluluk hukuku ise 'manevi' kültür öğesidir.
Ogburn'ün kuramını uygulamak için önce öğeleri kategorize etmek gerekir.
2
Değişim hızlarını karşılaştırma
Teknolojinin (AI) hazır olduğu ancak yasaların (hukuk) eksik olduğu görülmektedir.
Soruda vurgulanan 'uyumsuzluk' ve 'gerilim' bu hız farkından kaynaklanmaktadır.
3
Kavramsal eşleştirme yapma
Teknoloji-hukuk arasındaki bu zamansal boşluk 'Kültürel Gecikme' (Cultural Lag) olarak adlandırılır.
Ogburn bu terimi tam olarak bu tür 'geç kalma' durumları için geliştirmiştir.

Key Concept

William Ogburn'ün Kültürel Gecikme (Cultural Lag) Kuramı
Rate this question