Examkin

Question

Difficulty: Very hardKentleşmenin İletici Nedenleri

Kentleşme olgusunu açıklayan teorik modellerde; kırsal itiş (push) ve kentsel çekiş (pull) dinamiklerinin göç eylemine dönüşebilmesi için bu iki mekân arasındaki etkileşimi fiziksel ve bilişsel düzeyde realize eden 'iletici nedenlerin' (facilitating factors) varlığı ön koşuldur. Türkiye'nin özellikle 1950 sonrasında deneyimlediği hızlı kentleşme sürecinde bu iletici mekanizmalar, göçün sadece fiziksel bir yer değiştirme değil, aynı zamanda kentsel yaşam tarzına dair bir enformasyon transferi olmasını da sağlamıştır. Buna göre, kentleşme sürecinde 'iletici nedenler' kapsamında değerlendirilen ve hem coğrafi mesafenin göç üzerindeki kısıtlayıcı etkisini azaltan hem de kırsal nüfusun kentsel değerlerle zihinsel temasını kuran temel yapısal unsurlar aşağıdakilerden hangisinde bir arada verilmiştir?

  1. Karayolu ulaşım altyapısının gelişmesi ve kitle iletişim araçlarının yaygınlaşmasıAnswer
  2. B
    Tarımda makineleşmenin yaygınlaşması ve toprağın miras yoluyla parçalanması sonucu oluşan kırsal işsizlik
  3. C
    Sanayileşmenin kentsel merkezlerde yoğunlaşması ve buna bağlı olarak artan ücretli istihdam olanakları
  4. D
    1980 sonrası neoliberal dönüşümle birlikte kentlerin küresel sermaye birikim süreçlerine dâhil edilmesi
  5. E
    Kırsal yerleşimlerdeki yetersiz sosyal donatı alanları ve kısıtlı eğitim-sağlık hizmetleri

Answer

Karayolu ulaşım altyapısının gelişmesi ve kitle iletişim araçlarının yaygınlaşması, kentleşmenin hem fiziksel hem de enformasyonel iletici nedenlerini oluşturur.
İletici nedenler, göçün fiziksel ve psikolojik maliyetini düşüren, ulaşım ve haberleşme teknolojilerindeki gelişmeleri kapsar. Karayolu ağının genişlemesi ulaşım kolaylığı sağlayarak mekânsal erişilebilirliği artırırken, radyo ve televizyon gibi kitle iletişim araçları kent yaşamına dair bilgi akışı sağlayarak kırsal nüfusun zihinsel olarak kente hazırlanmasını sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Kentleşmenin 'iletici nedenler' kavramının kuramsal işlevini analiz etmek.
Bu nedenlerin, itici ve çekici faktörler arasında fiziksel ve bilgiye dayalı bir köprü kurduğu saptandı.
Göçü başlatan (itici) veya hedefleyen (çekici) nedenler ile göçü mümkün kılan (iletici) mekanizmayı ayırt etmek için gereklidir.
2
Seçeneklerdeki faktörleri 'itici', 'çekici' ve 'iletici' sınıflarına ayırmak.
Tarımsal ve kırsal olumsuzlukların itici, kentsel fırsatların çekici, altyapısal ve iletişimsel unsurların ise iletici olduğu ayrıştırıldı.
Kategorik hata yapmamak ve kavramsal sapmaları (itici/çekici karışıklığı) elemek için uygulanır.
3
Hem mekânsal (karayolu) hem de bilişsel (medya) ileticiliği sağlayan seçeneği doğrulamak.
Karayolu ve kitle iletişim araçlarını bir arada sunan seçeneğin sorudaki teknik kapsamı tam karşıladığı onaylandı.
Soruda vurgulanan 'coğrafi mesafenin kısıtlayıcı etkisinin azalması' ve 'zihinsel temas' kriterlerini karşılayan tek seçeneği bulmak için.

Key Concept

İletici Nedenler (Facilitating Factors)

Practice More

Türkiye'de 1950 sonrası karayolu hamlesinin (Marshall Planı etkisi) kentleşme hızı üzerindeki çarpan etkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Kentleşmenin İletici Nedenleri

More questions from this topic