1808 yılında Sadrazam Alemdar Mustafa Paşa'nın öncülüğünde Padişah II. Mahmud ile Ayanlar arasında imzalanan Sened-i İttifak, Türk anayasal gelişim sürecinde iktidarın sınırlandırılmasına yönelik atılan ilk adım olarak kabul edilir. Bu belgenin hazırlanış süreci, tarafları ve hukuki dayanağı dikkate alındığında, niteliği bakımından en doğru tanımlama aşağıdakilerden hangisidir?
- AOsmanlı Devleti'nin ilk yazılı anayasası olup devletin temel organlarını ve işleyişini bütünüyle düzenlemiştir.
- BPadişahın tek taraflı iradesiyle halkın refahını gözeterek onlara birtakım haklar bahşettiği bir ferman niteliğindedir.
- Merkezi otorite ile yerel güç odakları arasında karşılıklı taahhütlere ve rızaya dayanan bir 'misak' (sözleşme) karakterindedir.Answer
- DBir kurucu meclis tarafından hazırlanan ve egemenliğin kaynağını hükümdardan alıp millete devreden asli kurucu iktidar ürünüdür.
- ESadece askeri isyanları bastırmak amacıyla hazırlanan ve siyasi otoritenin hukukiliği ile ilgisi olmayan bir idari yönetmeliktir.
Answer
Sened-i İttifak, merkezi otorite (Padişah) ile yerel güçler (Ayanlar) arasında karşılıklı rızaya dayalı olarak imzalanmış bir sözleşme (misak) niteliğindedir.
Sened-i İttifak (1808), Padişah II. Mahmud ile taşrada askeri ve siyasi güç kazanan Ayanlar arasında imzalanmıştır. Bu yönüyle, padişahın yetkilerinin bir kısmını bir sözleşme (misak) yoluyla sınırlandırdığı, Türk tarihinin ilk anayasal belgesidir. Hazırlanışında iki tarafın rızası bulunduğu için ferman niteliği taşımaz.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Sened-i İttifak'ın Sözleşme (Misak) Niteliği
Alternative Method
Belgeyi Magna Carta Libertatum (1215) ile kıyaslayarak çözümleyebilirsiniz; her iki belge de hükümdarın yetkilerinin yerel güçlerle (soylular/ayanlar) yapılan bir sözleşme ile sınırlanması mantığına dayanır.
Estimated Time:1m 0s