Karl Marx, bürokrasiyi Hegel'in iddia ettiği gibi toplumun genel yararını temsil eden bir yapı olarak değil; aksine toplumun üzerinde yükselen, kendi çıkarlarını devletin çıkarlarıyla özdeşleştiren ve toplumsal süreçleri bir 'sır' haline getiren bir mekanizma olarak görür. Marx'ın bu kuramsal çerçevesi dikkate alındığında, bürokrasinin niteliği ve işlevi hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- ASivil toplumun tikel çıkarları ile devletin genel çıkarları arasında arabuluculuk yaparak toplumsal uzlaşıyı sağlayan evrensel bir sınıftır.
- Kendi kurumsal amaçlarını 'devlet çıkarı' maskesi altında sunan, toplumun sırtında asalak bir yapı oluşturan ve egemen sınıfın hakimiyetini pekiştiren bir araçtır.Answer
- CTeknik uzmanlık ve liyakat esasına dayalı, rasyonel-yasal otoritenin en gelişmiş biçimi olarak toplumsal işleyişi düzenleyen tarafsız bir yapıdır.
- DDemokratik denetim mekanizmaları aracılığıyla halkın iradesine hizmet eden ve siyasi iktidarın keyfiyetini sınırlayan otonom bir güç odağıdır.
- EModern toplumun karmaşıklığı karşısında iş bölümü ve hiyerarşi ilkeleriyle verimliliği sağlayan, sınıflar üstü teknik bir yönetim mekanizmasıdır.
Answer
Bürokrasi, kendi kurumsal amaçlarını devletin genel çıkarıymış gibi sunan, toplumun üzerinde asalak bir yapı oluşturan ve egemen sınıfın çıkarlarına hizmet eden bir araçtır.
Karl Marx, bürokrasiyi sivil toplumdan kopuk, onun üzerinde bir yük oluşturan ve egemen sınıfın (burjuvazinin) çıkarlarını koruyan asalak bir aygıt olarak tanımlar. Bürokratlar, hiyerarşi ve gizlilik (devlet sırrı) yoluyla kendi özel kurumsal çıkarlarını sanki toplumun genel çıkarıymış gibi sunarlar. Bu durum bürokrasiyi, halkın iradesini yansıtan bir yapı olmaktan çıkarıp, sınıfsal baskının bir aracı haline getirir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Bürokrasinin Sınıfsal ve Asalak Niteliği