BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları

13 questions

Question 1Question

Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi kapsamında belirlenen 1717 temel amaçtan biri, özellikle şehirlerin ve insan yerleşimlerinin kapsayıcı, güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir kılınmasını hedeflemektedir. Buna göre, Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları içerisinde yer alan "Amaç 1111" aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar

Answer

Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları içerisinde yer alan Amaç 1111, "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar" başlığını taşımaktadır.
Doğru yanıt olan "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar", BM'nin 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları listesinde 1111. sırada yer alan ve yerel yönetimlerin, kentleşme politikalarının temel rehberi olan başlığın tam adıdır.

Step-by-Step Solution

1
Birleşmiş Milletler 20302030 Gündemi ve 1717 Sürdürülebilir Kalkınma Amacı (SKA) çerçevesini hatırlayın.
SKA'lar çevre, ekonomi ve sosyal adaleti kapsayan geniş bir çerçeve sunar.
Soruda sorulan spesifik amacın hangi bağlamda yer aldığını anlamak için gereklidir.
2
Kentleşme, yerleşim yerlerinin güvenliği ve dayanıklılığı ile ilgili olan spesifik numaralı amacı belirleyin.
Amaç 1111 doğrudan kentler ve insan yerleşimleri üzerine odaklanmıştır.
Soru kökündeki tanım (kapsayıcı, güvenli, dayanıklı kentler) Amaç 1111'in resmi tanımıdır.

Key Concept

Sürdürülebilir Kalkınma Amacı 1111 (Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar)
Estimated Time:45s
Question 2Question

Birleşmiş Milletler (BM) tarafından kabul edilen 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi, kentleşmeyi sadece teknik bir sorun alanı değil, sürdürülebilir kalkınmanın merkezine yerleşen bütüncül bir süreç olarak ele almaktadır. Bu kapsamda düzenlenen 1111. Amaç (Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar), 200020152000-2015 dönemini kapsayan Binyıl Kalkınma Hedefleri'ndeki (MDGs) yaklaşımdan farklı olarak kentsel mekanın kalitesine ve yönetim süreçlerine dair kapsamlı alt hedefler içermektedir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi 1111. Amaç kapsamında belirlenen resmi hedeflerden biri olarak gösterilemez?

Show answer & explanation

Answer: Kentsel gelişim politikalarında kentsel saçaklanmanın (urban sprawl) teşvik edilerek konut arzının sadece nüfus artışına dayalı fiziksel büyüme kriterleriyle yönetilmesi

Answer

Kentsel saçaklanmayı (urban sprawl) teşvik eden ve konut arzını sadece nüfus odaklı fiziksel büyüme kriterlerine indirgeyen yaklaşım, sürdürülebilir şehir hedefleri arasında yer almaz.
Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar hedefi altında kentsel saçaklanmanın (urban sprawl) teşviki değil, aksine kentsel alanların daha verimli, yoğun ve entegre bir şekilde planlanması (Hedef 11.311.3) amaçlanmaktadır. Ayrıca sadece nüfus artışına dayalı fiziksel büyüme, sürdürülebilirliğin sosyal ve çevresel boyutlarını ihmal eden bir yaklaşım olduğundan resmi hedeflerle çelişir.

Step-by-Step Solution

1
1111. Amaç (SDG 11) hedeflerini analiz et.
Bu amacın; konut, ulaşım, katılımcı planlama, mirasın korunması, afet yönetimi, çevresel etki ve yeşil alanlar gibi 1010 temel alt hedefi olduğu saptanır.
Soruda hangisinin bu resmi hedeflerden biri olmadığı sorulmaktadır.
2
Kentsel saçaklanma ve sürdürülebilir kentleşme ilişkisini değerlendir.
Sürdürülebilir kalkınmanın, kentsel saçaklanmayı (plansız dışa doğru büyüme) azaltmayı ve kentsel yoğunluğu verimli yönetmeyi hedeflediği belirlenir.
Seçeneklerdeki ifadelerin kavramsal doğruluğu test edilmelidir.
3
Kentsel büyüme ile kentleşme arasındaki ayrımı hatırla.
Sadece fiziksel büyümenin (population/physical growth) bir hedef değil; yapısal ve niteliksel dönüşümün (urbanization) esas olduğu anlaşılır.
Hatalı seçeneğin neden yanlış olduğunu bilimsel temelde açıklar.

Key Concept

Sürdürülebilir Şehir Planlaması ve Niteliksel Kentleşme
Estimated Time:1m 30s
Question 3Question

Birleşmiş Milletler (BMBM) tarafından kabul edilen 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi kapsamındaki 1111. Amaç (SKASKA 1111) olan "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar", kentlerin yönetimi ve yaşam kalitesinin artırılmasına yönelik kapsamlı alt hedefler içermektedir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi SKASKA 1111 kapsamında belirlenen bu hedeflerden biri değildir?

Show answer & explanation

Answer: Kentsel büyüme hızını artırmak amacıyla kentsel saçaklanmanın (urban sprawl) bir politika olarak teşvik edilmesi

Answer

Kentsel büyüme hızını artırmak amacıyla kentsel saçaklanmanın (urban sprawl) bir politika olarak teşvik edilmesi
Kentsel saçaklanmanın teşvik edilmesi ifadesi yanlıştır; çünkü SKA 1111 hedefleri arasında kentsel yayılmanın ve saçaklanmanın önüne geçilmesi, bunun yerine daha yoğun, karma kullanımlı ve verimli arazi kullanımına dayanan planlı kentleşme modeli savunulmaktadır. Kentsel saçaklanma, doğal kaynakların israfına ve ekolojik dengenin bozulmasına neden olduğu için sürdürülebilirliğin antitezidir.

Step-by-Step Solution

1
BM 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi ve Amaç 1111 kapsamındaki hedefleri hatırla.
SKA 1111; kapsayıcı, güvenli, dirençli ve sürdürülebilir kentleri hedefler.
Sorunun kapsamını belirlemek için temel tanımı bilmek gerekir.
2
Seçeneklerdeki eylemlerin sürdürülebilirlik (ekolojik, sosyal, ekonomik) ilkeleriyle uyumunu kontrol et.
Konut, ulaşım, çevre kalitesi ve yeşil alanlar SKA 1111'in alt hedefleriyle örtüşmektedir.
Doğru hedefleri eleyerek istisna olanı bulmak gerekir.
3
Kentsel saçaklanma (urban sprawl) kavramının kentsel planlamadaki etkisini değerlendir.
Saçaklanma; verimsiz arazi kullanımı, yüksek altyapı maliyeti ve çevresel bozulmaya yol açan 'unplanned' (plansız) bir süreçtir.
Sürdürülebilir kalkınma mantığıyla çelişen tek seçeneği tespit etmek için kavramsal analiz gereklidir.

Key Concept

SKA 11: Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar
Estimated Time:1m 15s
Question 4Question

Birleşmiş Milletler tarafından ilan edilen 20302030 Gündemi kapsamında, kentleşme süreci ilk kez müstakil bir sürdürülebilir kalkınma amacı olarak ele alınmıştır. 1111. Amaç (SKASKA 1111) olarak adlandırılan bu başlık, şehirlerin sadece büyümesini değil, niteliksel olarak dönüşümünü hedeflemektedir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi, SKASKA 1111 çerçevesinde şehirlerin ve insan yerleşimlerinin kavuşturulması hedeflenen temel niteliklerin tamamını bir arada sunmaktadır?

Show answer & explanation

Answer: Kapsayıcı, güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir kılmak

Answer

Şehirlerin ve insan yerleşimlerinin kapsayıcı, güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir kılınması
Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar (SKA 11) amacının resmi metni; şehirlerin ve insan yerleşimlerinin kapsayıcı (kimseyi dışlamayan), güvenli (suç ve kazalardan arınmış), dayanıklı (afet ve krizlere karşı dirençli) ve sürdürülebilir (gelecek odaklı) hale getirilmesini temel vizyon olarak belirlemiştir.

Step-by-Step Solution

1
BM 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) içindeki 11. Amacın içeriğini analiz etmek
SKA 11'in doğrudan kentleşme ve yerleşim yerlerini konu aldığı belirlendi.
Sorunun odak noktası olan 'Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar' başlığının kapsamını netleştirmek gerekir.
2
Hedeflenen temel nitelikleri hatırlamak
Resmi tanımın 'Şehirleri ve insan yerleşimlerini kapsayıcı, güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir kılmak' olduğu tespit edildi.
SKA 11'in vizyonunu özetleyen dört temel sütun bu kavramlardan oluşur.
3
Seçenekleri bu dörtlü kavram seti ile karşılaştırmak
Kapsayıcılık, güvenlik, dayanıklılık ve sürdürülebilirlik kavramlarının tamamını içeren ifadenin doğruluğu onaylandı.
Çeldiriciler genellikle bu boyutlardan sadece birine odaklanarak veya kavramları yanlış yorumlayarak oluşturulmuştur.

Key Concept

SKA 11 Temel Vizyonu ve Nitelikleri

Alternative Method

SKA 11'in amacını hatırlamak için 'KGDS' (Kapsayıcı, Güvenli, Dayanıklı, Sürdürülebilir) kısaltması kullanılabilir. Bu dörtlü, modern kentsel politikaların anayasası gibidir.
Estimated Time:45s
Question 5Question

Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi, 20002000-20152015 yılları arasını kapsayan Milenyum Kalkınma Hedefleri'nden farklı olarak, kentleşme ve yerleşim sorunlarını müstakil bir başlık altında (Amaç 1111) düzenlemiştir. "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar" başlığını taşıyan bu amaç; şehirleri ve insan yerleşimlerini kapsayıcı, güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir kılmayı hedeflemektedir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Amaç 1111 kapsamında belirlenen temel hedeflerden biri değildir?

Show answer & explanation

Answer: Şehirlerin çeperlere doğru fiziksel büyüme hızını artırarak kentsel yayılmayı (sprawl) temel konut politikası olarak benimsemek

Answer

Şehirlerin çeperlere doğru fiziksel büyüme hızını artırarak kentsel yayılmayı (sprawl) temel konut politikası olarak benimsemek, sürdürülebilir kalkınma amaçları arasında yer almaz.
Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar amacı (SKA 1111), kentsel saçaklanma veya yayılma (sprawlsprawl) gibi verimsiz arazi kullanımı modellerini değil; tam tersine katılımcı, entegre ve sürdürülebilir yerleşim planlaması yoluyla kentsel alan kullanım verimliliğini artırmayı hedefler. Denetimsiz fiziksel büyüme, altyapı maliyetlerini artırdığı ve tarım alanlarını yok ettiği için sürdürülebilirlik ilkeleriyle bağdaşmaz.

Step-by-Step Solution

1
Milenyum Kalkınma Hedefleri ile Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) arasındaki farkı analiz etme
Milenyum hedeflerinde kentleşme dolaylı bir konu iken, SKA 11 ile ilk kez müstakil bir kentsel amaç tanımlanmıştır.
Sorunun bağlamını ve SKA 11'in özgünlüğünü anlamak için bu kıyaslama gereklidir.
2
SKA 11'in alt hedeflerini gözden geçirme
Konut erişimi (11.1), ulaşım (11.2), katılımcı planlama (11.3), mirasın korunması (11.4), çevresel etki (11.6) gibi hedefler tespit edilir.
Seçeneklerin hangilerinin resmi hedeflerle örtüştüğünü belirlemek için gereklidir.
3
Kentsel yayılma (sprawl) ve sürdürülebilirlik ilişkisini değerlendirme
Denetimsiz fiziksel büyümenin (yayılma) kaynak israfına yol açtığı ve sürdürülebilirlik ilkeleriyle çeliştiği sonucuna varılır.
Doğru cevabı yanlış kentsel büyüme algısından (kentleşme vs. büyüme) ayırt etmek için kritik adımdır.

Key Concept

SKA 11 (Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar) Hedefleri
Estimated Time:55s
Question 6Question

Birleşmiş Milletler'in 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi kapsamında belirlenen "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar" (SKA 1111) hedefi, kentleşme sürecini sadece fiziksel bir genişleme değil; toplumsal, ekonomik ve çevresel bir bütünlük olarak ele almaktadır. Bu doğrultuda, SKA 11.311.3 numaralı alt hedefte vurgulanan ve sürdürülebilir kentleşmenin "yönetimsel ve mekansal" boyutunu doğrudan tanımlayan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 20302030 yılına kadar tüm ülkelerde katılımcı, entegre ve sürdürülebilir insan yerleşimleri planlaması ile yönetim kapasitesinin güçlendirilmesi

Answer

20302030 yılına kadar tüm ülkelerde katılımcı, entegre ve sürdürülebilir insan yerleşimleri planlaması ile yönetim kapasitesinin güçlendirilmesi yaklaşımı doğrudur.
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları'nın 11.311.3 maddesi, 20302030 yılına kadar tüm ülkelerde katılımcı, entegre ve sürdürülebilir insan yerleşimleri planlaması ile yönetim kapasitesinin artırılmasını hedefler. Bu hedef, kentleşmeyi sadece teknik bir inşa süreci değil, sosyal katılımı ve mekansal verimliliği temel alan bir yönetim meselesi olarak tanımlar.

Step-by-Step Solution

1
SKA 11.311.3 alt hedefinin odak noktasını belirlemek.
Bu hedefin özellikle 'katılımcı', 'entegre' ve 'planlama' kavramlarına dayandığı saptanır.
Sürdürülebilir kentleşme, Milenyum Hedefleri'nden (MDG) farklı olarak şehirleri ilk kez müstakil bir amaçta ele almış ve nitelikli planlamayı şart koşmuştur.
2
Kentsel büyüme ile kentleşme arasındaki farkı ayırt etmek.
Kontrolsüz fiziksel genişlemenin (sprawl) sürdürülebilirliğe aykırı olduğu sonucuna ulaşılır.
Seçeneklerdeki 'çeperlere genişleme' vurgusu, SKA'nın verimli arazi kullanımı ilkesiyle çelişmektedir.
3
Kapsayıcılık ve katılım ilkelerini sorgulamak.
Merkeziyetçi veya sadece rant odaklı yaklaşımların SKA ilkeleriyle uyuşmadığı saptanır.
Sürdürülebilir kalkınmanın sosyal adalet boyutu, kararlara katılımı ve herkes için erişilebilirliği zorunlu kılar.

Key Concept

Sürdürülebilir Kentleşme ve Entegre Planlama (SKA 11.311.3)
Estimated Time:2m 0s
Question 7Question

Birleşmiş Milletler (BM) tarafından kabul edilen 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi, kentleşme olgusunu "kimseyi geride bırakmama" ilkesi doğrultusunda yeniden tanımlamıştır. Bu çerçevede "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar" (SKASKA 1111) başlığı altında kentlerin daha kapsayıcı, güvenli, dirençli ve sürdürülebilir kılınması için çeşitli alt hedefler belirlenmiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi SKASKA 1111 kapsamında yer alan temel alt hedeflerden biri değildir?

Show answer & explanation

Answer: Kentsel saçaklanmanın ekonomik verimlilik adına teşvik edilerek şehirlerin fiziksel büyüme hızının artırılması

Answer

Kentsel saçaklanmanın ekonomik verimlilik adına teşvik edilerek şehirlerin fiziksel büyüme hızının artırılması
Doğru yanıt olan seçenek kentsel saçaklanmanın teşvik edilmesinden bahsetmektedir. Oysa SKA 11.3 hedefi, tüm ülkelerde katılımcı, bütünleşik ve sürdürülebilir insan yerleşimi planlaması ve yönetim kapasitesinin güçlendirilmesini amaçlar. Saçaklanma, kaynakların verimsiz kullanılmasına ve çevresel bozulmaya yol açtığı için sürdürülebilir şehir hedeflerinin arasında değil, karşısında yer alan bir olgudur.

Step-by-Step Solution

1
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları'nın (SKA) genel felsefesini analiz etme
SKA, ekonomik büyümenin çevresel sürdürülebilirlik ve sosyal adaletle dengelenmesini öngörür.
Yanlış seçeneğin sürdürülebilirlik ilkeleriyle çelişip çelişmediğini anlamak için gereklidir.
2
SKA 11 (Sürdürülebilir Şehirler) alt hedeflerini gözden geçirme
11. hedef; konut (11.1), ulaşım (11.2), planlama (11.3), mirasın korunması (11.4), afet direnci (11.5), çevre yönetimi (11.6) ve kamusal alanlar (11.7) gibi konuları kapsar.
Seçeneklerdeki ifadelerin resmi BM hedefleriyle uyumunu kontrol etmek için gereklidir.
3
Çelişkili kavramı tespit etme
"Kentsel saçaklanma" (sprawl), sürdürülebilir planlamanın (hedef 11.3) aksine, kontrolsüz ve verimsiz bir yayılmayı ifade eder.
Sürdürülebilirliğin fiziksel büyümeden ziyade yapısal ve niteliksel dönüşüme odaklandığı gerçeğiyle doğru sonuca ulaşılır.

Key Concept

Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar (SKA 11) Alt Hedefleri

Practice More

SKA 11 ile Gündem 21 arasındaki yönetişim farklarını ve New Urban Agenda (Yeni Kentsel Gündem) ile ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:55s
Question 8Question

Birleşmiş Milletler (BMBM) 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi kapsamında belirlenen "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar" (SKASKA 1111) hedefi, kentlerin sadece fiziki mekanlar değil, yönetişim ve planlama süreçleriyle bir bütün olduğunu vurgular. Özellikle 11.311.3 numaralı hedef, yerleşim birimlerinin gelecekteki gelişim stratejilerine ve yönetim becerilerine odaklanır.

Buna göre, SKASKA 11.311.3 hedefi kapsamında tüm ülkelerde 20302030 yılına kadar artırılması hedeflenen "kapasite" temel olarak aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Katılımcı, entegre ve sürdürülebilir insan yerleşimleri planlaması ve yönetimi

Answer

Katılımcı, entegre ve sürdürülebilir insan yerleşimleri planlaması ve yönetimi kapasitesinin artırılması
Doğru yanıt olan katılımcı ve entegre planlama kapasitesi, Birleşmiş Milletler'in 11.311.3 numaralı alt hedefinde açıkça belirtilmiştir. Bu hedef, şehirlerin sadece büyümesini değil, bu büyümenin yerel aktörlerin katılımıyla ve stratejik bir yönetim anlayışıyla (entegre planlama) yürütülmesini şart koşar.

Step-by-Step Solution

1
SKA 11.3 hedefinin içeriğini analiz etme
Hedefin, tüm ülkelerde kapsayıcı ve sürdürülebilir kentleşmeyi güçlendirmeyi amaçladığı görülür.
Sorunun kökünde belirtilen 11.3 alt hedefinin teknik tanımını belirlemek için gereklidir.
2
Kapasite artırımı vurgusunu değerlendirme
Artırılması hedeflenen kapasitenin 'katılımcı' (yerel halkın sürece dahil olduğu) ve 'entegre' (bütüncül) planlama olduğu saptanır.
Sürdürülebilir şehirleşme için sadece fiziksel inşaat değil, yönetimsel becerinin önemi vurgulanmaktadır.

Key Concept

Sürdürülebilir Şehirleşme ve Katılımcı Yönetişim (SKA 11.3)

Practice More

SKA 11'in diğer alt hedeflerini (kültürel miras - 11.4, ulaşım - 11.2, atık yönetimi - 11.6) incelemek konu bütünlüğü için yararlıdır.
Estimated Time:1m 30s
Question 9Question

Birleşmiş Milletler (BMBM) 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi kapsamında kabul edilen "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar" (SKASKA 1111) hedefi, kentleşme olgusunu ekonomik, sosyal ve çevresel boyutlarıyla bütünleşik bir şekilde ele almaktadır. Bu çerçevede 20302030 yılına kadar ulaşılması öngörülen alt hedefler ve uygulama ilkeleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi SKASKA 1111 kapsamında savunulan sürdürülebilir kentleşme stratejilerine temelden aykırı bir yaklaşımdır?

Show answer & explanation

Answer: Ekonomik canlılığı artırmak amacıyla kentlerin çevre arazilere doğru kontrolsüz yayılımını (saçaklanma) ve yatay büyümeyi teşvik etmek

Answer

Ekonomik canlılığı artırmak amacıyla kentlerin çevre arazilere doğru kontrolsüz yayılımını (saçaklanma) ve yatay büyümeyi teşvik etmek, sürdürülebilir kentleşme ilkelerine aykırıdır.
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (özellikle Hedef 11.311.3), kentlerin çevreye doğru kontrolsüz ve verimsiz bir şekilde yayılmasını ifade eden 'kentsel saçaklanma' (urban sprawl) olgusuna karşı çıkar. Bunun yerine, arazi tüketim hızının nüfus artış hızıyla dengeli olduğu, kompakt ve bütünleşik planlama modellerini savunur. Ekonomik büyüme adına bu yayılımın teşvik edilmesi, çevresel sürdürülebilirliğe ve kaynak verimliliğine temelden aykırıdır.

Step-by-Step Solution

1
SKASKA 1111 (Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar) amacının kapsamını analiz etmek.
Bu amacın konut, ulaşım, katılımcı planlama, kültürel miras, afet direnci ve çevresel etki gibi alt hedefleri olduğu görülür.
Sorunun hangi küresel çerçeveye dayandığını netleştirmek gerekir.
2
SKASKA 11.311.3 hedefinin ve ilgili göstergelerin (Arazi tüketim hızının nüfus artış hızına oranı) içeriğini değerlendirmek.
Sürdürülebilirliğin, fiziksel yayılmayı (saçaklanma) kontrol altına almayı ve araziyi verimli kullanmayı gerektirdiği saptanır.
Kentleşmenin sadece büyüme değil, niteliksel bir dönüşüm olduğu ilkesini doğrulamak için gereklidir.
3
Seçeneklerdeki yaklaşımları sürdürülebilirlik kriterleri ile karşılaştırmak.
Kontrolsüz yayılımı (saçaklanma) teşvik eden yaklaşımın, arazi tüketimini artırarak ekolojik dengeyi bozduğu ve altyapı maliyetlerini yükselttiği için 'aykırı' olduğu belirlenir.
Doğru çeldiriciyi eleyip aykırı olan temel stratejik hatayı bulmak hedeflenir.

Key Concept

Sürdürülebilir Kentleşme vs. Kentsel Saçaklanma
Question 10Question

Birleşmiş Milletler 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi, 2000-2015 dönemini kapsayan Milenyum Kalkınma Hedefleri’nin (MKH) aksine, sadece gelişmekte olan ülkeleri değil tüm ülkeleri kapsayan evrensel bir nitelik taşımaktadır. Bu yeni gündemin en özgün bileşenlerinden biri olan "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar" (SKA 11) hedefi, kentleşmeyi bir "sorun" alanından ziyade "sürdürülebilir çözüm" merkezi olarak ele almaktadır.

Buna göre, SKA 11'in temel felsefesi ve belirlenen alt hedefleri doğrultusunda, aşağıdakilerden hangisi sürdürülebilir bir kentsel yerleşim stratejisinin parçası olamaz?

Show answer & explanation

Answer: Nüfus artış baskısını karşılamak amacıyla kentsel alanın dış çeperlere doğru kontrolsüz genişlemesini (saçaklanmayı) temel bir konut sunum yöntemi olarak benimsemek

Answer

Nüfus artış baskısını karşılamak amacıyla kentsel alanın dış çeperlere doğru kontrolsüz genişlemesini (saçaklanmayı) temel bir konut sunum yöntemi olarak benimsemek sürdürülebilir bir strateji değildir.
Sürdürülebilir kentsel yerleşim stratejileri; kentsel saçaklanmayı (urban sprawl) teşvik etmek yerine, arazi kullanımını optimize eden, kompakt, erişilebilir ve altyapısı önceden planlanmış bütünleşik yerleşimleri savunur. Kontrolsüz genişleme, ekosistemleri tahrip eder ve ulaşım maliyetlerini (karbon salınımını) artırır.

Step-by-Step Solution

1
2030 Gündemi ve SKA 11'in kapsamını analiz etme
SKA 11'in 'Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar' başlığı altında 10 spesifik alt hedefi olduğu saptanır.
Soruda istenen 'olamaz' ifadesini bulmak için standart dışı veya aykırı politikayı belirlemek gerekir.
2
Kentsel saçaklanma (urban sprawl) kavramını değerlendirme
Saçaklanma; düşük yoğunluklu, plansız ve otomobil odaklı bir yayılma olup verimsiz arazi kullanımı demektir.
Sürdürülebilir kentleşme, arazi verimliliğini (yoğun ve entegre yapı) savunur, kontrolsüz yayılmayı değil.
3
SKA 11.3 hedefi ile karşılaştırma
SKA 11.3, arazi tüketim oranını nüfus artışıyla dengelemeyi ve kapsayıcı planlamayı emreder.
Dış çeperlere doğru kontrolsüz genişleme, SKA 11'in özüne ve 'kompakt şehir' idealine terstir.

Key Concept

Sürdürülebilir Şehirler ve Kontrolsüz Kentsel Büyüme (Saçaklanma) İlişkisi
Question 11Question

Birleşmiş Milletler tarafından 20002000-20152015 yılları arasında uygulanan Binyıl Kalkınma Hedefleri (MKHMKH) ile 20152015 yılında kabul edilen 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKASKA) karşılaştırıldığında; kentleşme olgusuna yaklaşım ve SKASKA 1111 (Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar) amacının konumuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: MKHMKH döneminde kentleşme sorunları çevresel sürdürülebilirlik amacı altında sınırlı bir alt hedef olarak ele alınırken, 20302030 Gündemi'nde müstakil bir ana amaç (SKASKA 1111) haline getirilmiştir.

Answer

Binyıl Kalkınma Hedefleri döneminde kentsel sorunların çevresel sürdürülebilirlik altında kısıtlı bir hedef olarak kalmasına karşın, 2030 Gündemi'nde kentleşmenin 'Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar' başlığıyla müstakil bir amaç haline getirilmesidir.
Doğru yanıt, 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi'nin en önemli yeniliklerinden birine işaret etmektedir. 20002000-20152015 yılları arasındaki Binyıl Kalkınma Hedefleri'nde şehirler, Amaç 77 kapsamındaki kısıtlı bir alt hedef (gecekondu dönüşümü) iken; SKASKA 1111 ile birlikte kentleşme olgusu, küresel kalkınmanın ana kulvarlarından biri olarak tanınmış ve 'müstakil bir amaç' statüsü kazanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Binyıl Kalkınma Hedefleri (MKHMKH) ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKASKA) yapılarını karşılaştırın.
MKHMKH 8 amaçtan oluşurken, SKASKA 17 amaçtan oluşmaktadır.
Kalkınma hedeflerindeki kapsam genişlemesini anlamak için yapısal farkı bilmek gerekir.
2
Kentleşmenin bu iki dönemdeki konumunu inceleyin.
MKHMKH döneminde kentleşme, Amaç 77 (Çevresel Sürdürülebilirlik) altında sadece gecekondu sakinlerinin yaşam koşullarını iyileştirmeyi hedefleyen bir alt başlıktı. SKASKA döneminde ise Amaç 1111 doğrudan kentlere ayrılmıştır.
Paradigma değişiminin odağını (kentsel odaklılık) saptamak gerekir.
3
Seçenekleri bu yapısal ve içeriksel farka göre değerlendirin.
Müstakil bir amaç haline getirilme vurgusunun doğruluğunu teyit edin.
SKASKA 1111'in 'kentsel bir amaç' olarak müstakil kimliği en temel ayırt edici özelliktir.

Key Concept

SKA 11'in Müstakil Bir Amaç Olarak Konumlanması
Question 12Question

Küresel ölçekte kentleşme politikalarına yön veren 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi, 1111. hedef olan 'Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar' (SKASKA 1111) başlığı altında yerel yönetimler için somut kriterler belirlemiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi SKASKA 1111 hedefleri kapsamında öngörülen sürdürülebilir kentsel planlama ve yönetim anlayışıyla çelişmektedir?

Show answer & explanation

Answer: Konut ihtiyacını karşılamak amacıyla kentsel saçaklanmanın (urban sprawl) teşvik edilerek düşük yoğunluklu yerleşim alanlarının genişletilmesi

Answer

Konut ihtiyacını karşılamak amacıyla kentsel saçaklanmanın (urban sprawl) teşvik edilerek düşük yoğunluklu yerleşim alanlarının genişletilmesi
Kentsel saçaklanma (urbanurban sprawlsprawl), kentsel alanların düşük yoğunluklu ve kontrolsüz bir şekilde çevreye yayılmasını ifade eder. Bu durum enerji tüketimini artırır, doğal ekosistemlere zarar verir ve sürdürülebilir kentsel planlama (Hedef 11.311.3) prensiplerine tamamen aykırıdır.

Step-by-Step Solution

1
SKA 11'in temel felsefesini analiz etme
SKA 11; kentlerin kapsayıcı, güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir olmasını amaçlar.
Sorunun hangi temel kavram çerçevesinde sorulduğunu anlamak için gereklidir.
2
Seçeneklerdeki uygulamaları SKA 11 alt hedefleriyle karşılaştırma
Konut, ulaşım, kültürel miras ve atık yönetimi gibi unsurların resmi hedefler olduğu teyit edilir.
Hangi unsurların sürdürülebilir kalkınma gündeminde yer aldığını doğrulamak için gereklidir.
3
Kentsel saçaklanma (urban sprawl) kavramını değerlendirme
Kentsel saçaklanma; otomobil bağımlılığını artıran, tarım alanlarını yok eden ve altyapı maliyetlerini yükselten verimsiz bir büyüme modelidir.
SKA 11.3'ün öngördüğü bütünleşik ve sürdürülebilir planlama anlayışıyla bu modelin çeliştiğini saptamak için gereklidir.

Key Concept

SKA 11 - Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar
Estimated Time:1m 15s
Question 13Question

20002000-20152015 yıllarını kapsayan Binyıl Kalkınma Hedefleri'nden farklı olarak, 20152015 yılında kabul edilen 20302030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi'nde kentleşme sorunları müstakil bir başlık altında (SKASKA 1111) ele alınmıştır. "Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar" başlığını taşıyan bu hedef, kentlerin sadece fiziksel büyümesini değil, kapsayıcı yönetimsel kalitesini de odağa almaktadır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi, SKASKA 1111 çerçevesinde kentlerin "planlama ve yönetim" süreçlerine yönelik belirlenen temel hedeflerden biridir?

Show answer & explanation

Answer: Tüm ülkelerde kapsayıcı ve sürdürülebilir kentleşmenin geliştirilmesi ile katılımcı, entegre ve sürdürülebilir insan yerleşimi planlama ve yönetim kapasitesinin artırılması.

Answer

Tüm ülkelerde kapsayıcı ve sürdürülebilir kentleşmenin geliştirilmesi ile katılımcı, entegre ve sürdürülebilir insan yerleşimi planlama ve yönetim kapasitesinin artırılması.
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları'nın 11.3 numaralı alt hedefi, 2030 yılına kadar tüm ülkelerde kapsayıcı ve sürdürülebilir kentleşmenin güçlendirilmesini; katılımcı, entegre ve sürdürülebilir insan yerleşimi planlama ve yönetim kapasitesinin artırılmasını açıkça belirtir.

Step-by-Step Solution

1
SKA 11'in genel kapsamını analiz et.
SKA 11'in kentleri güvenli, dayanıklı ve sürdürülebilir kılmayı amaçladığı belirlendi.
Sorunun odaklandığı 'Sürdürülebilir Şehirler' hedefinin temel çerçevesini anlamak gerekir.
2
Planlama ve yönetim kapasitesine ilişkin alt hedefi (SKA 11.3) değerlendir.
Katılımcı ve entegre planlamanın sürdürülebilir kentleşme için bir ön şart olduğu görüldü.
Seçenekler arasında teknik ve idari kapasiteye vurgu yapan ifadeyi bulmak esastır.
3
Çeldiricilerdeki kavramsal yanılgıları ele.
Fiziksel büyüme (yayılma), soylulaştırma ve boyutların ayrılması gibi ifadelerin sürdürülebilirliğin ruhuna aykırı olduğu saptandı.
Hatalı seçenekleri eleyerek doğru cevabı doğrulamak için gereklidir.

Key Concept

Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA 11) - Katılımcı ve Entegre Kentsel Planlama

Practice More

SKA 11'in konut, ulaşım ve yeşil alanlara erişim gibi diğer teknik alt hedeflerini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 15s
BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları Practice Questions — KPSS Kamu Yönetimi | Examkin