Question

Difficulty: Medium5018 Sayılı Kanuna Göre Kamu Gideri Tanımı

Maliye literatüründe kamu giderleri incelenirken iktisadi, hukuki ve idari unsurlar birbirinden farklılık gösterir. İktisadi analizler genellikle devletin kaynak kullanımı ve bunun piyasalara etkisine odaklanırken, pozitif hukuk metinlerinde harcamanın meşruiyeti ve yetki sınırları ön plana çıkar. Yürürlükteki 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nda yer alan kamu gideri tanımı da bu yaklaşımların izlerini taşımaktadır.

Buna göre, 5018 sayılı Kanun'un ilgili maddesindeki kamu gideri tanımında yer alan ve doğrudan işlemin "hukuki (yasallık) unsurunu" vurgulayan koşul aşağıdakilerden hangisidir?

  1. İşlem ve ödemelerin kanunlara veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine dayanılarak verilmiş emir ve talimatlar üzerine yapılmasıAnswer
  2. B
    Gerçekleştirilen idari işlem sonucunda, kamu idaresinin net malvarlığında kesin bir azalışın meydana gelmesi
  3. C
    Harcamanın, kâr amacı gütmeyen toplumsal refah saikiyle ve kamu yararı doğrultusunda gerçekleştirilmesi
  4. D
    İşlemin merkezi yönetim bütçesi idarelerinin yanı sıra, kamu iktisadi teşebbüslerinin mali tasarruflarını da içermesi
  5. E
    Kurumsal kapsamda, sermayesinde kamu payı bulunan ancak tamamen özelleştirme statüsündeki şirketlerin harcamalarını da bağlaması

Answer

5018 sayılı Kanun'a göre kamu giderinin hukuki unsurunu doğrudan yansıtan koşul, ödemelerin kanunlara veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine dayanılarak verilmiş emir ve talimatlar üzerine yapılmasıdır.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun 3. maddesinde kamu gideri tanımlanırken; ödemelerin veya malvarlığı azalışlarının 'Kanunlarına veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine dayanılarak alınmış kararlar, verilmiş emir ve talimatlar üzerine' yapılması gerektiği açıkça belirtilmiştir. Bu ifade, kamu harcamalarının keyfi yapılamayacağını, mutlaka anayasal ve yasal bir meşruiyet zeminine (yasallık ilkesine) dayanması gerektiğini göstererek kavramın doğrudan 'hukuki' boyutunu temsil etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
5018 sayılı Kanun'daki kamu gideri tanımının bileşenlerinin analiz edilmesi
Tanımın iki ana unsuru olduğu belirlenir: Hukuki unsur (kanun/kararnameye dayanma ve emir/talimat) ve mali/muhasebesel unsur (net malvarlığında azalış veya fiili ödeme).
Soru kökünde tanımın içindeki spesifik bir unsurun, yani yasallık (hukukilik) unsurunun ayrıştırılması istenmektedir.
2
Seçeneklerdeki ifadelerin tanımın hangi boyutunu temsil ettiğinin sınıflandırılması
Ödemelerin yasal bir düzenlemeye dayanması harcamanın meşruiyetini (hukukiliğini), malvarlığındaki azalış ise işlemin ekonomik/mali sonucunu gösterir.
Doğru yanıtın bulunması için yasal dayanak koşulu ile finansal sonuçların veya idari kapsamın birbirinden dikkatlice ayırt edilmesi gerekir.

Key Concept

5018 Sayılı Kanuna Göre Kamu Giderinin Hukuki ve Mali Unsurları
Rate this question