Geçmiş verilere dayalı ekonometrik modeller kullanan bir araştırma enstitüsü, yakın zamanda meclisten geçen ve kamuoyuna önceden duyurulan kapsamlı bir kurumlar vergisi indiriminin yatırımları ve istihdamı ne kadar artıracağını tahmin etmiştir. Enstitünün bu tahmini yaparken, geçmiş yıllardaki vergi değişikliklerine karşı özel kesimin gösterdiği tepki katsayılarının gelecekte de sabit kalacağını varsaydığı görülmüştür.
Yeni Klasik İktisat okulunun öne sürdüğü Lucas Eleştirisi çerçevesinde değerlendirildiğinde, bu enstitünün tahmin modelinin geçersiz sayılmasının temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
- APlanlanan iradi maliye politikalarının, sistemde zaten var olan otomatik istikrar sağlayıcıların düzeltici etkisini nötralize ederek ekonomik istikrarsızlığı besleyecek olması
- Piyasaların sürekli temizlendiği bir yapıda, rasyonel beklentilere sahip ekonomik ajanların yeni politika rejimi karşısında kendi optimizasyon kurallarını ve davranış parametrelerini güncelleyecek olmasıAnswer
- CVergi indirimleriyle oluşan bütçe açıklarının iç borçlanmayla finanse edilmesinin, faiz hadlerini yükselterek özel sektör yatırımlarını tamamen dışlayacak olması
- DMaliye politikasının kısa dönemde reel değişkenler üzerinde etkili olurken, uzun dönemde uyarlanabilir beklentiler nedeniyle sadece fiyatlar genel düzeyini artıracak olması
- EVergilerdeki bir indirimin milli gelir üzerindeki çarpan etkisinin, doğrudan kamu harcamalarındaki bir artışa kıyasla çok daha zayıf kalacak olması
Answer
Piyasaların sürekli temizlendiği bir yapıda, rasyonel beklentilere sahip ekonomik ajanların yeni politika rejimi karşısında kendi optimizasyon kurallarını ve davranış parametrelerini güncelleyecek olması
Yeni Klasik İktisat okulunun temel taşlarından biri olan Lucas Eleştirisi'ne göre; geleneksel ekonometrik modeller, geçmişteki politika rejimlerinde oluşan davranış kalıplarının gelecekte de geçerli olacağını varsayar. Ancak karar alıcılar rasyonel beklentilere sahip oldukları için, yeni bir politika uygulandığında (örneğin vergi oranları değiştiğinde) bunu önceden rasyonel olarak değerlendirir ve optimizasyon kurallarını, yani davranış parametrelerini derhal değiştirirler. Bu yapısal kırılma, sabit parametrelere dayalı istatistiksel tahminlerin tümüyle geçersiz olmasına yol açar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Yeni Klasik Yaklaşımda Rasyonel Beklentiler ve Lucas Eleştirisi