Question

Difficulty: MediumBirlik İlkesi ve İstisnaları

Bütçe hakkının korunması ve mali denetimin etkinleştirilmesi amacıyla devletin tüm gelir ve giderlerinin tek bir bütçe belgesi içerisinde toplanması, bütçe hukukunda "birlik ilkesi" olarak tanımlanmaktadır. Ancak kamu yönetimindeki özerklik ihtiyaçları nedeniyle bazı mali yapılar bu genel kuralın dışında tutulabilmektedir. Buna göre, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun kurumsal kapsamı dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bütçede birlik ilkesinin kurumsal bir istisnası olarak kabul edilir?

  1. Sosyal Güvenlik KurumlarıAnswer
  2. B
    Şartlı bağış ve yardımların bütçeye özel ödenek olarak kaydedilmesi
  3. C
    Kamu gelirlerinin giderler düşülmeden bütçeye brüt tutarlarıyla kaydedilmesi
  4. D
    Vergi iadelerinin gelirlerden mahsup edilerek bütçeye net tutarlar üzerinden yansıtılması
  5. E
    Bütçe ödeneklerinin belirli hizmet birimlerine tahsis edilmesini sağlayan kurumsal sınıflandırma

Answer

Sosyal Güvenlik Kurumları, merkezi yönetim bütçesi dışında ayrı bir bütçeye sahip oldukları için birlik ilkesinin istisnasıdır.
Birlik ilkesi, devletin tüm mali faaliyetlerinin tek bir bütçe içinde toplanmasını ifade eder. Sosyal Güvenlik Kurumları, 5018 sayılı Kanun uyarınca merkezi yönetim bütçesi dışında, kendi kanunlarıyla belirlenen ayrı bütçelere sahip olduklarından bu ilkenin kurumsal bir istisnası olarak kabul edilirler.

Step-by-Step Solution

1
Birlik ilkesinin tanımını analiz edin.
Birlik ilkesi, devletin tüm gelir ve giderlerinin 'tek bir bütçe' (Central Management Budget) içinde toplanmasını gerektirir.
İlkenin kapsamını belirleyerek kurumsal farklılıkları saptamak için bu adım gereklidir.
2
Seçeneklerdeki uygulamaları birlik ve genellik ilkeleri açısından ayrıştırın.
Sosyal Güvenlik Kurumları ve yerel yönetimler gibi yapılar ayrı bütçelere sahipken; şartlı bağışlar veya netleştirme işlemleri 'genellik' ilkesi kapsamındadır.
Öğrencilerin en sık yaptığı hata olan birlik ve genellik ilkelerini karıştırma riskini ortadan kaldırmak için bu ayrım kritiktir.
3
5018 sayılı Kanun kapsamında merkezi yönetim bütçesi dışındaki yapıları belirleyin.
Sosyal Güvenlik Kurumları (IV sayılı cetvel), merkezi yönetim bütçesinin (I, II, III sayılı cetveller) dışındadır ve birlik ilkesine istisna teşkil eder.
Kanuni çerçeve uyarınca doğru kurumsal sınıflandırmayı teyit etmek için son adımdır.

Key Concept

Bütçede birlik ilkesi, tüm kamu mali işlemlerinin tek bir dökümanda (merkezi yönetim bütçesi) toplanmasıdır; Sosyal Güvenlik Kurumları, Mahalli İdareler ve Döner Sermayeler bu kuralın istisnalarıdır.

Practice More

Birlik ilkesinin diğer kurumsal istisnaları olan Döner Sermayeli İşletmeler ve Mahalli İdareler arasındaki bütçe ilişkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question