Bir ekonomide genel fiyat düzeyindeki artış eğilimi (enflasyon) gözlemlenmiş ve karar alıcılar tarafından bu durumun bir "talep enflasyonu" olduğu varsayılarak, otonom vergilerin artırılması ve kamu yatırım harcamalarının ertelenmesi şeklinde iradi bir daraltıcı maliye politikası devreye sokulmuştur. Ancak, ekonominin aslında yapısal darboğazlar nedeniyle eksik istihdam dengesinde bulunduğu ve fiyat artışlarının temel nedeninin üretim maliyetlerindeki ani yükselişler (maliyet enflasyonu) olduğu sonradan anlaşılmıştır.
Maliye politikasının "ekonomik istikrar" (tam istihdam ve fiyat istikrarı) amacı bağlamında değerlendirildiğinde; uygulanan bu politika setinin ekonomi üzerindeki nihai etkisi ve bu tür bir makroekonomik sorunun çözümünde benimsenmesi gereken en uygun mali yaklaşım aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?
- AFiyat artışlarının gözlemlendiği dönemlerde daraltıcı maliye politikalarının uygulanması fiyat istikrarı için teorik bir zorunluluktur; eksik istihdamı telafi etmek için ise bu politikalara ek olarak kamu tüketim harcamaları eş anlı olarak artırılmalıydı.
- BKlasik iktisat yaklaşımına göre ekonomi fiyat ve ücret esnekliği sayesinde kendiliğinden tam istihdam dengesine ulaşacağından, iradi maliye politikasının sadece enflasyonist açığı kapatmak amacıyla daraltıcı yönde kullanılması ekonomik istikrar için yeterli ve doğru bir hamledir.
- Uygulanan daraltıcı talep yönlü politika, maliyet enflasyonunu önleyemediği gibi toplam talebi daha da kısarak ekonomiyi tam istihdam hedefinden büsbütün uzaklaştırır; ekonomik istikrarı eş anlı sağlamak için üretimi teşvik eden arz yönlü maliye politikası araçlarına (örneğin üretim vergisi indirimlerine) başvurulmalıydı.Answer
- DFiyat istikrarı ile tam istihdam hedefleri arasında makroekonomik olarak her zaman mutlak ve yapısal bir ödünleşim (trade-off) bulunduğundan, enflasyonu düşürmek amacıyla istihdamdan feragat edilmesi teorik olarak ekonomik istikrar amacının kaçınılmaz bir gereğidir.
- Eİradi maliye politikası kararlarının gecikme etkileri göz önüne alındığında, müdahale etmek yerine enflasyonun vergi gelirlerini kendiliğinden artırması (mali sürüklenme) beklenmeliydi; çünkü bu mekanizma maliyet şoklarında dahi tam istihdamdan sapmadan fiyat istikrarını sağlar.