Examkin

Question

Difficulty: HardVerginin Mahiyeti ve Amaçları

Verginin mahiyeti ve amaçları arasındaki ilişki, modern maliye teorisinde verginin sadece bir gelir kaynağı değil, aynı zamanda bir müdahale aracı olarak tanımlanmasına yol açmıştır. Ancak bu fonksiyonel değişim, verginin yapısal özelliklerini her zaman doğrudan etkilememektedir.

Buna göre, verginin mahiyeti ve amaçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Verginin karşılıksız (unrequited) olması, bireysel düzeyde ödenen vergi ile sağlanan kamu hizmeti arasında doğrudan bir denklik aranmadığını, ancak toplumsal düzeyde bir 'genel karşılığın' bulunduğunu ifade eder.
  2. B
    Verginin cebri niteliği, vergi borcunun devletin egemenlik gücüne dayalı olarak ve mükellefin rızası aranmaksızın kanunla (yasallık ilkesi) kurulmasını kapsar.
  3. C
    Parafiskal gelirler, cebri olmaları yönüyle vergiye benzemekle birlikte; belirli bir grubun menfaatine tahsis edilmeleri ve bütçe dışı olmaları nedeniyle verginin 'karşılıksızlık' ve 'genellik' özelliklerinden sapma gösterirler.
  4. Verginin ekstra-fiskal amaçlarla (örneğin caydırıcılık veya korumacılık) kullanılması, verginin yapısal olarak 'karşılıksız' olma niteliğini ortadan kaldırarak onu hukuki açıdan bir 'hizmet bedeli' mahiyetine büründürür.Answer
  5. E
    Modern maliye anlayışında verginin mali (fiskal) amacı, kamu giderlerini karşılamak için gerekli kaynağın en az maliyetle toplanmasını; sosyal amacı ise gelir dağılımında adaleti sağlamayı hedefler.

Answer

Verginin ekstra-fiskal amaçlarla kullanılmasının onu bir 'hizmet bedeli' haline getirdiğini savunan ifade yanlıştır.
Verginin ekstra-fiskal (mali olmayan) amaçlarla kullanılması, onun ekonomik fonksiyonunu değiştirse de hukuki ve yapısal mahiyetini değiştirmez. Vergi, ister sadece gelir toplamak için (fiskal), isterse bir ekonomik davranışı yönlendirmek için (ekstra-fiskal) alınsın, 'karşılıksız' (unrequited) olma özelliğini korur. Bir verginin 'hizmet bedeline' (harç) dönüşebilmesi için devletin sunduğu spesifik ve bireysel bir hizmetin karşılığı olması gerekir; oysa ekstra-fiskal amaçlı vergilerde (örneğin caydırıcı vergiler) devlet mükellefe doğrudan bir hizmet taahhüdünde bulunmaz.

Step-by-Step Solution

1
Verginin yapısal niteliklerini tanımlayın.
Vergi; cebri, karşılıksız ve devletin egemenlik gücüne dayanan bir kamu geliridir.
Soruda istenen yanlış ifadeyi bulmak için temel tanımlardan hareket edilmelidir.
2
Verginin amaçlarını (fiskal ve ekstra-fiskal) analiz edin.
Mali (fiskal) amaç kamu gelir ihtiyacını karşılamakken, mali olmayan (ekstra-fiskal) amaç ekonomik ve sosyal hayata müdahale etmektir.
Amacın mahiyet üzerindeki etkisini değerlendirmek için bu ayrım kritiktir.
3
Amaç ile mahiyet arasındaki hukuki ilişkiyi değerlendirin.
Verginin hangi amaçla toplandığı, onun 'karşılıksız' olma niteliğini değiştirmez; bir gümrük vergisi koruma amaçlı da olsa hala bir vergidir, harç (hizmet bedeli) değildir.
Yapısal özellikler (mahiyet), fonksiyonel hedeflerden (amaç) bağımsızdır.

Key Concept

Verginin Karşılıksızlık Niteliği ve Ekstra-Fiskal Amaçlar Arasındaki İlişki
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Verginin Mahiyeti ve Amaçları

More questions from this topic