Question

Difficulty: MediumParafiskal Gelirler

Parafiskal gelirlerin bütçe hukukundaki yeri ve mali nitelikleri göz önüne alındığında, bu gelir türüyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Merkezi yönetim bütçesinin genellik ve teklik ilkelerine uygun olarak Hazine hesaplarında toplanan ve genel kamu giderlerini karşılayan gelirlerdir.
  2. B
    Sadece merkezi devlet teşkilatı tarafından egemenlik gücüne dayanılarak tahsil edilen ve hiçbir hizmet karşılığı olmayan karşılıksız ödemelerdir.
  3. Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve sosyal güvenlik kurumları tarafından, bütçenin genellik ilkesine istisna teşkil edecek şekilde kendi özel bütçelerinde toplanan ve belirli bir grup üyenin ihtiyaçlarına tahsis edilen gelirlerdir.Answer
  4. D
    Şerefiyeler gibi, devletin yaptığı bayındırlık ve altyapı hizmetleri sonucunda gayrimenkullerin değerinde meydana gelen artışlar nedeniyle bir defaya mahsus alınan bedellerdir.
  5. E
    Harçlar gibi, devletin sunduğu adli veya idari bir hizmetten yararlanan tüm vatandaşlardan faydalanma ilkesine göre zorunlu olarak tahsil edilen bedellerdir.

Answer

Parafiskal gelirler, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve sosyal güvenlik kurumları tarafından, bütçenin genellik ilkesine istisna teşkil edecek şekilde kendi özel bütçelerinde toplanan ve belirli bir grup üyenin ihtiyaçlarına tahsis edilen gelirlerdir.
Parafiskal gelirlerin en belirgin özelliği, merkezi yönetim bütçesi dışında (özerk bütçeli kurumlarda) toplanması ve 'tahsis ilkesi' gereği sadece o kuruma bağlı üyelerin (sigortalılar, oda üyeleri vb.) sosyal güvenlik veya mesleki ihtiyaçları için harcanmasıdır. Bu durum bütçenin genellik ilkesinin bir istisnasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Geliri Tahsil Eden Kurumu Belirleme
Gelir; SGK, Barolar, Odalar gibi özerk kamu kurumları tarafından toplanır.
Parafiskal gelirleri vergilerden ayıran en temel fark, merkezi bütçe yerine özerk kurum bütçelerinde yer almalarıdır.
2
Bütçe İlkeleri ile İlişkilendirme
Bu gelirler 'Genellik' ve 'Teklik' ilkelerine istisna teşkil eder.
Genel bütçede gelirlerin belirli bir gidere tahsis edilmemesi (ademi tahsis) esasken, parafiskal gelirler doğrudan toplandıkları grubun hizmetine tahsis edilir.
3
Hizmet ve Karşılık İlişkisini Analiz Etme
Gelir, sadece üyelerden alınır ve üyelere yönelik (sosyal güvenlik veya mesleki dayanışma) hizmetlerde kullanılır.
Vergilerin aksine, bu gelirlerin harcandığı yer toplumsal genel fayda değil, grup içi özel faydadır.

Key Concept

Parafiskal Gelirlerin Bütçe Dışı ve Tahsisli Niteliği
Rate this question