Question

Difficulty: MediumDeflasyonla Mücadelede Maliye Politikası Uygulamaları

Tüketicilerin ilerleyen dönemlerde malların daha da ucuzlayacağı beklentisiyle mevcut harcamalarını ertelediği ve firmaların yeni kapasite yaratmaktan kaçındığı bir ekonomide, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) art arda dört çeyrek negatif değer almıştır. Eşzamanlı olarak Merkez Bankası politika faizini sıfıra yaklaştırmasına rağmen özel sektör kredi hacminde daralma sürmekte ve tasarruflar atıl biçimde sistemde beklemektedir.

Bu makroekonomik tablodan çıkış sağlamak amacıyla, politika yapıcıların uygulaması gereken en rasyonel maliye politikası adımı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Atıl fonların iç borçlanma yoluyla kamuya aktarılması ve bu kaynağın altyapı gibi doğrudan otonom kamu yatırımlarında kullanılması.Answer
  2. B
    Piyasanın doğal işleyişine müdahale edilmeyerek bütçe disiplininin ön planda tutulması ve kamu harcamalarının daraltılması.
  3. C
    İradi politika değişikliklerine gitmeden, sadece artan oranlı gelir vergisi sisteminin yaratacağı kendiliğinden dengeleyici mekanizmalara güvenilmesi.
  4. D
    Transfer harcamaları çarpanının milli gelir üzerindeki etkisinin kamu alımları çarpanından daha güçlü olduğu gerekçesiyle, sadece karşılıksız yardımların artırılması.
  5. E
    Piyasada oluşan atıl likiditeyi çekmek ve bütçe gelirlerini artırmak amacıyla tüketim üzerinden alınan dolaylı vergi oranlarının yükseltilmesi.

Answer

Doğru yanıt, otonom kamu yatırımlarının artırılmasını ve bunun atıl fonların borçlanılmasıyla finanse edilmesini savunan seçenektir.
Verilen senaryo, ekonominin klasik bir 'deflasyon sarmalı' ve 'likidite tuzağı' içinde olduğunu göstermektedir. Keynesyen analize göre bu durumda para politikası tamamen etkisizdir. Devletin acilen devreye girerek genişletici maliye politikası uygulaması şarttır. Atıl duran özel sektör tasarruflarının iç borçlanma ile çekilip, çarpan katsayısı en yüksek olan otonom kamu yatırımlarında kullanılması, toplam talebi doğrudan artıracak ve ekonomiyi durgunluktan çıkaracak en rasyonel yaklaşımdır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki temel sorunun tespit edilmesi.
Tüketim ertelemesi, fiyat düşüşleri (deflasyon) ve sıfır faize rağmen kredilerin artmaması (likidite tuzağı) teşhis edilir.
Uygulanacak politikanın yönünü (genişletici) ve aracını (maliye politikası) belirlemek için makroekonomik durumun doğru tanımlanması gerekir.
2
Likidite tuzağında uygulanması gereken ekonomi politikasının belirlenmesi.
Para politikasının (faiz indirimleri) işe yaramadığı anlaşıldığından, çözümün maliye politikasında (kamu harcamaları ve vergiler) aranması gerektiği sonucuna varılır.
Sıfır faiz sınırında bireyler ve firmalar yatırım yerine nakit tutmayı tercih ettiği için merkez bankası müdahaleleri toplam talebi artıramaz.
3
Genişletici maliye politikası araçları arasında çarpan etkisi en yüksek olanın seçilmesi.
Doğrudan gelir ve istihdam yaratan kamu alımlarının (otonom yatırımların) artırılmasının, vergi indirimleri veya transfer ödemelerinden daha büyük bir canlanma yaratacağı hesaplanır.
Kamu harcaması çarpanı (kG=11ck_G = \frac{1}{1-c}), transfer çarpanından (kTr=c1ck_{Tr} = \frac{c}{1-c}) daha büyüktür ve ekonomiye doğrudan enjeksiyon sağlar.

Key Concept

Deflasyon Sarmalı ve Likidite Tuzağında Maliye Politikasının Etkinliği
Rate this question