Question

Difficulty: HardBütçenin Denkliği İlkesi

Klasik maliye doktrini, "dar kapsamlı devlet" idealini gerçekleştirmek adına bütçe denkliğini mali bir "tabu" ve anayasal bir zorunluluk olarak kabul etmiştir. Ancak modern maliye teorileriyle birlikte, "müdahaleci devlet" anlayışına geçişle bu ilke farklı anlamlar kazanmıştır. Buna göre, bütçe denkliği ilkesinin teorik temelleri ve tarihsel gelişimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Klasik maliye anlayışında bütçe denkliği, devlet harcamalarının verimli kabul edilen özel kesim kaynaklarını tüketmesini engellemek amacıyla savunulan, "mali olayların tarafsızlığı" ilkesinin bir sonucudur.Answer
  2. B
    Devrevi bütçe teorisi (Cyclical Budget), bütçe açıklarının yalnızca kamu yatırımlarının finansmanında kullanılmasını öngören "Altın Kural" yaklaşımının klasik maliye ile sentezlenmiş halidir.
  3. C
    Telafi edici bütçe teorisi, bütçe dengesini tam istihdam hedefine ulaşmak için feda edilebilir bir unsur olarak görür ve bütçe açıklarını sadece konjonktürel dalgalanmalarla sınırlı tutar.
  4. D
    Modern maliye anlayışına göre bütçe denkliği, ekonomik istikrarın sağlanması için her koşulda korunması gereken en temel ve öncelikli mali amaçtır.
  5. E
    Fonksiyonel maliye anlayışı, klasik maliye doktrininin "dar kapsamlı devlet" modelini desteklemek amacıyla bütçe denkliğinin esnetilmesine karşı çıkmaktadır.

Answer

Klasik maliye anlayışında bütçe denkliği, devlet harcamalarının verimli kabul edilen özel kesim kaynaklarını tüketmesini engellemek amacıyla savunulan, "mali olayların tarafsızlığı" ilkesinin bir sonucudur.
Klasik maliye anlayışında devletin temel görevi adalet, savunma ve diplomasi gibi alanlarla sınırlıdır (jandarma devlet). Bu dar kapsamlı yapıda bütçenin denk olması, devletin piyasaya müdahalesini (tarafsızlık) engelleyen ve kaynakların özel kesim tarafından verimli şekilde kullanılmasını teminat altına alan siyasi bir mekanizmadır.

Step-by-Step Solution

1
Klasik maliye doktrininin devlet ve bütçe anlayışını analiz etmek.
Klasik anlayışta devlet "dar kapsamlı" olmalı, bütçe ise "tarafsız" ve her yıl "denk" olmalıdır.
Bu yaklaşımın temelinde devletin özel sektörün kullanabileceği verimli kaynakları (crowding-out etkisi yaratarak) israf etmemesi fikri yatar.
2
19291929 sonrası modern teorilerin bütçe denkliğine bakışını değerlendirmek.
Modern teoriler (Devrevi, Telafi Edici, Fonksiyonel) bütçeyi ekonomik istikrar aracı olarak görür.
Bu teorilerde denklik yıllık bazdan çıkarılmış (Devrevi bütçe) veya tamamen fonksiyonel bir araca (Fonksiyonel maliye) dönüşmüştür.
3
Seçeneklerdeki teorik farkları karşılaştırmak.
Klasik doktrinin "denklik=tarafsızlık" ilişkisi doğru bir önermedir; diğer seçenekler teorilerin amaçlarını veya sürelerini yanlış ilişkilendirmektedir.
Klasik maliyeciler için bütçe açığı bir borçlanma gereğidir ve borçlanma da gelecek nesiller üzerine bir yüktür, bu yüzden denklik bir "tabu"dur.

Key Concept

Bütçe Denkliği İlkesi ve Teorik Dönüşüm
Rate this question