Bireylerin yargı organlarından adli hizmet alması, noterlerde işlem yaptırması veya tapu siciline tescil talebinde bulunması gibi durumlarda, sunulan hizmetten sağlanan 'özel fayda' karşılığında ödedikleri tutarlar maliye literatüründe 'harç' olarak tanımlanmaktadır. Harçların bu niteliği ve tahsilat süreci dikkate alındığında, bu gelir türünün 'yarı cebri' (yarı zorunlu) bir özellik taşımasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Hizmetten yararlanma talebinin bireyin isteğine bağlı olması, ancak hizmet sağlandıktan sonra ödemenin devlet tarafından zorunlu tutulmasıAnswer
- BBelirli bir ekonomik faaliyetin icrası için kamu otoritesinden alınan izin veya yetki belgesi karşılığında maktu olarak ödenmesi
- CBayındırlık hizmetleri sonucunda özel mülkiyete konu taşınmazların değerinde meydana gelen artışın bir kısmının kamuya aktarılması
- DSosyal güvenlik kuruluşlarının veya meslek teşekküllerinin, kanunun verdiği yetkiye dayanarak üyelerinden topladığı bütçe dışı gelir olması
- EKamu hizmetlerinden sağlanan toplumsal faydanın büyüklüğüne göre her vatandaştan zorunlu ve karşılıksız olarak tahsil edilmesi
Answer
Harçların 'yarı cebri' niteliği, hizmetten yararlanma talebinin bireyin tercihine (iradi) bağlı olmasına rağmen, hizmet sunulduğunda ödemenin kaçınılmaz (cebri) olmasından kaynaklanmaktadır.
Harçlar, bir kamu hizmetinden 'özel fayda' sağlayan kişilerin ödediği bedellerdir. Bu ödemelerin 'yarı cebri' olarak nitelendirilmesinin sebebi, hizmetten yararlanma isteğinin (örneğin dava açma veya tapuda tescil isteme) bireyin kendi iradesine dayanması, ancak bu hizmet talep edildikten sonra ödeme yükümlülüğünün kanun gereği kaçınılmaz hale gelmesidir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Harçların Yarı Cebri Niteliği ve Özel Fayda İlkesi