tarafından geliştirilen erdemli mallar ( ) kuramı, ana akım iktisadın bireyi kendi refahı hakkında en doğru kararı veren rasyonel bir aktör olarak kabul eden 'tüketici egemenliği' ilkesiyle temelden çelişir. Bu teorik çerçevede, bir malın devlet tarafından erdemli olarak nitelendirilip zorunlu tüketime (veya teşvike) tabi tutulmasını, 'yarı kamusal malların' dışsallık temelli arz gerekçesinden ayıran temel kuramsal özellik aşağıdakilerden hangisidir?
- Bireylerin ilgili malın gelecekteki faydasını subjektif olarak piyasa değerinin altında takdir etmeleri nedeniyle, devletin sosyal bir değer yargısını bireysel tercihlerin üzerine koyarak 'babacı' (paternalist) bir müdahalede bulunmasıAnswer
- BMalın tüketimi sonucunda topluma yayılan pozitif dışsallıkların (marjinal sosyal fayda > marjinal özel fayda) piyasa fiyatına yansıtılamaması nedeniyle ortaya çıkan kaynak tahsisi etkinsizliğinin giderilmesi
- CDevletin müdahalesinin tamamen 'pozitif maliye' analizi çerçevesinde, tam rekabet şartlarından sapmaları önleyerek Pareto optimumu seviyesine ulaşmayı hedefleyen teknik bir düzenleme olması
- DSöz konusu malın arzının sadece 'kaynak tahsisi' fonksiyonuyla sınırlı kalmayıp, düşük gelirlilerin refahını artırmak amacıyla 'gelir dağılımı' fonksiyonu kapsamında ayni bir transfer aracı olarak kullanılması
- EPiyasada tüketicilerin ve üreticilerin sahip olduğu bilgi setinin eşitlenerek, ters seçim ve ahlaki tehlike gibi asimetrik bilgi problemlerinin ortadan kaldırılması yoluyla piyasa etkinliğinin sağlanması
Answer
Erdemli malların arz edilme gerekçesi, bireylerin kendi refahları için neyin iyi olduğu konusundaki tercihlerinin devletin sosyal değer yargılarıyla (paternalizm) yer değiştirmesidir.
Erdemli mallar kuramının ayırt edici özelliği, bireyin kendi refahını maksimize etme yetisinin (rasyonelliğinin) sorgulanmasıdır. , bireylerin bilgi eksikliği veya geleceği doğru görememe (miyopi) gibi nedenlerle bazı malları (sağlık, eğitim vb.) yeterince talep etmediklerini, bu nedenle devletin toplumun kolektif değer yargılarını kullanarak bireysel tercihleri yönlendirmesi gerektiğini savunur. Bu, tüketici egemenliğinin bilinçli bir ihlalidir ve dışsallık gibi teknik bir piyasa başarısızlığından farklı olarak tamamen normatif bir müdahaledir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Erdemli mallarda temel vurgu, dışsallıktan ziyade bireyin rasyonelliğinin sorgulanması ve devletin paternalist (babacı) müdahalesidir.