Examkin

Question

Difficulty: MediumBürokrasi Modelleri

Kamu tercihi teorisi çerçevesinde bürokrasi modelleri analiz edildiğinde; William Niskanen’in bütçe maksimizasyonu yaklaşımı ile Migue-Belanger’in takdirsel artık (discretionary profit) yaklaşımı arasındaki temel fark, yol açtıkları etkinsizlik türleri açısından aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?

  1. Niskanen modeli esas olarak çıktı düzeyinin aşırı olmasına bağlı 'tahsissel etkinsizliğe' yol açarken; Migue-Belanger modeli üretim maliyetlerinin şişirilmesine bağlı 'teknik etkinsizliğe' (X-etkinsizlik) vurgu yapar.Answer
  2. B
    Niskanen modeli üretim maliyetlerinin gereğinden yüksek olmasına odaklanırken; Migue-Belanger modeli sadece çıktı miktarının yetersiz kalmasıyla ilgilenir.
  3. C
    Her iki model de bürokratların her zaman teknik olarak en etkin düzeyde üretim yaptıklarını ve sadece tahsissel etkinsizliğe yol açtıklarını savunur.
  4. D
    Niskanen modelinde bürokratın amacı toplumsal refahı maksimize etmekken; Migue-Belanger modelinde temel amaç siyasal otoriteyi devreden çıkarmaktır.
  5. E
    Migue-Belanger modeli tam kamusal malların üretiminde etkinsizliği açıklarken; Niskanen modeli sadece yarı kamusal mallar için geçerlidir.

Answer

Niskanen modeli çıktı düzeyinin aşırı olmasına bağlı tahsissel etkinsizliğe yol açarken; Migue-Belanger modeli üretim maliyetlerinin şişirilmesine bağlı teknik etkinsizliğe (X-etkinsizlik) vurgu yapar.
Niskanen modelinde bürokratın tek amacı bütçe büyüklüğüdür, bu da üretimin sosyal optimumun üzerine çıkmasına (tahsissel etkinsizlik) sebep olur. Migue-Belanger modelinde ise bürokratın faydası çıktı miktarıyla beraber bütçenin üretim için gerekmeyen kısmına (takdirsel artık) da bağlıdır; bu artığın kullanımı kaynakların verimsiz harcanmasına (teknik etkinsizlik) yol açar.

Step-by-Step Solution

1
Niskanen modelinin sonuçlarını analiz et.
Niskanen'e göre bürokratlar bütçeyi maksimize etmek için toplam maliyetin toplam faydaya (TB=TCTB=TC) eşit olduğu noktaya kadar üretim yaparlar. Bu durum, sosyal bakımdan etkin olan marjinal faydanın marjinal maliyete (MB=MCMB=MC) eşit olduğu noktanın ötesinde üretim yapılmasına, yani 'tahsissel etkinsizliğe' (overproduction) yol açar.
Bürokratın rasyonel amacı, bütçe hacmini büyüterek kendi prestij ve gücünü artırmaktır.
2
Migue-Belanger modelinin sonuçlarını analiz et.
Migue ve Belanger'e göre bürokratın faydası hem çıktı miktarından hem de 'takdirsel artık'tan (discretionary profit) etkilenir. Takdirsel artık, kendisine tahsis edilen bütçe ile malın minimum üretim maliyeti arasındaki farktır. Bürokrat bu artığı maksimize etmeye çalışırken üretimde verimlilikten uzaklaşır ve 'teknik etkinsizliğe' (X-etkinsizlik) neden olur.
Bürokrat, bütçenin bir kısmını yan ödemeler, fazla personel veya lüks ofis harcamaları gibi kişisel fayda sağlayan alanlara kaydırır.
3
İki model arasındaki farkı karşılaştır.
Niskanen modelinde üretim teknik olarak etkin (minimum maliyetle) ancak miktar olarak aşırıdır; Migue-Belanger modelinde ise hem miktar aşırı olabilir hem de üretim teknik olarak verimsizdir.
Modellerin odaklandığı 'fayda' bileşenleri farklı türde etkinsizlikleri beraberinde getirir.

Key Concept

Bürokraside Tahsissel ve Teknik Etkinsizlik Farkı
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Bürokrasi Modelleri

More questions from this topic