Kamu yatırım harcamaları gerçekleştirildiği ilk dönemde, malzeme alımları ve işgücü ödemeleri yoluyla toplam talebi uyararak milli gelir üzerinde genişletici bir sonuç doğurur. Ancak bu yatırımlar tamamlanıp fiilen kullanılmaya başlandığında (örneğin bir hidroelektrik santralinin veya otoyolun faaliyete geçmesi), ekonominin uzun vadeli üretim gücünü ve potansiyel hasıla düzeyini kalıcı olarak artırır.
Kamu maliyesi literatüründe, kamu yatırım harcamalarının makroekonomik dengeler ve büyüme üzerindeki birbirini izleyen bu iki temel etkisi sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru adlandırılmıştır?
- Çoğaltan (çarpan) etkisi – Kapasite yaratıcı etkiAnswer
- BDışlama (crowding-out) etkisi – İçeri çekme (crowding-in) etkisi
- CCari harcama etkisi – Yatırım harcaması etkisi
- DRostow kalkınma aşaması etkisi – Wagner sürekli artış etkisi
- EEnflasyonist etki – Tam istihdam etkisi
Answer
Çoğaltan (çarpan) etkisi – Kapasite yaratıcı etki
Kamu maliyesi ve büyüme teorilerinde (özellikle Domar modelinde) kamu yatırımlarının iki temel özelliği vurgulanır. Birincisi, yatırım yapıldığı anda ekonomiye giren paranın zincirleme olarak milli geliri artırmasıdır; buna 'çoğaltan (çarpan) etkisi' denir ve kısa vadelidir. İkincisi ise yatırımların (örneğin bir altyapı projesinin) tamamlanarak ekonominin arz potansiyelini artırmasıdır; buna da uzun vadeli 'kapasite yaratıcı etki' adı verilir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Yatırım Harcamalarının İkili (Dual) Etkisi