Anayasal İktisat yaklaşımının kuramsal temellerini atan James Buchanan ve Gordon Tullock'un "maliyet minimizasyonu" modelinde, karar alma kuralının belirlenmesinde kullanılan iki temel maliyet türü bulunmaktadır. Bu model çerçevesinde, karar alma sürecine katılan kişi sayısı (karar yeter sayısı) ile "dışsal maliyetler" (external costs) arasındaki ilişkiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Karar alma sürecine katılan kişi sayısı arttıkça bu maliyetler azalır ve oybirliği noktasında sıfıra iner.Answer
- BKarar alma sürecine katılan kişi sayısı arttıkça, bireylerin uzlaşma sağlamak için harcadıkları zaman ve çaba arttığından bu maliyetler sürekli yükselen bir eğilim sergiler.
- CAnayasal kuralların 'Leviathan' devletin vergi gelirlerini maksimize etme çabasını sınırlayamadığı durumlarda bu maliyetler tüm karar kuralları için sabit kalır.
- DSiyasal aktörlerin rant kollama faaliyetleri sonucunda topluma yükledikleri sosyal maliyetlerin toplamını ifade eder ve oy çokluğu kuralında minimum seviyeye ulaşır.
- ESadece anayasa sonrası aşamada kamu tercihlerinin piyasa mekanizmasına göre daha etkin yapılması durumunda ortaya çıkan pozitif işlem maliyetleridir.
Answer
Dışsal maliyetler, karar alma sürecine katılan kişi sayısı arttıkça azalma eğilimi gösterir ve oybirliği (unanimity) kuralının uygulandığı noktada tamamen ortadan kalkarak sıfıra ulaşır.
James Buchanan ve Gordon Tullock'un 'The Calculus of Consent' adlı eserinde geliştirdikleri modele göre, bir karar alma kuralında gereken kişi sayısı arttıkça, bireyin 'istemediği' bir karara maruz kalma ihtimali azalır. Bu durum, bireyin katlanmak zorunda kaldığı dışsal maliyetlerin düşmesine neden olur. Oybirliği kuralı, her bir bireye veto hakkı tanıdığı için, hiç kimse rızası dışında bir kolektif karara zorlanamaz; dolayısıyla bu kuralın uygulandığı noktada dışsal maliyetler teorik olarak sıfıra iner.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Buchanan-Tullock Maliyet Minimizasyonu Modeli
Alternative Method
Grafiksel düşünme: Yatay eksende katılımcı sayısı, dikey eksende maliyet olduğunu hayal edin. Dışsal maliyetler sol üstten sağ alta (oybirliğine) doğru azalan bir eğri çizerken, karar alma maliyetleri sol alttan sağ üste doğru artan bir eğri çizer. İkisinin toplamının en düşük olduğu nokta optimum karar kuralıdır.
Estimated Time:2m 0s