Question

Difficulty: HardBorçlanmada Vade ve İtfa Koşulları

Bir ülkenin Hazine ve Maliye Bakanlığı, 9 ay vadeli ve vade sonunda tüm anapara ile faizinin tek seferde ödeneceği (toplu itfa) hazine bonolarının yarattığı yoğun nakit çıkışı baskısını kırmak amacıyla yatırımcılarla anlaşmıştır. Bu kapsamda söz konusu kısa vadeli senetler, 5 yıl vadeli devlet tahvilleriyle değiştirilmiştir. Yeni ihraç edilen tahvillerin itfa planı; vade süresince her yıl anapara ve faiz toplamından oluşan eşit taksitlerin ödenmesi esasına dayandırılmıştır.

Buna göre, gerçekleştirilen bu borç yönetimi operasyonu ve uygulanan itfa (geri ödeme) koşullarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. Yeni tahvillerin geri ödemesinde benimsenen eşit taksitli (anüite) itfa planında, vade sonuna doğru yaklaşıldıkça yıllık ödeme tutarı içindeki anapara payı azalmaktadır.Answer
  2. B
    İşlem sonucunda devletin borç stoku içerisindeki dalgalı borçların ağırlığı azalırken, konsolide borç niteliği taşıyan uzun vadeli borçların ağırlığı artmıştır.
  3. C
    Eski senetlerin itfa planında hazine tüm ödeme yükünü tek bir dönemde üstlenirken, yeni itfa planıyla bütçe üzerindeki servis baskısı yıllara yayılmıştır.
  4. D
    Kısa vadeli borçların daha uzun vadeli menkul kıymetlerle değiştirilerek ortalama vadenin uzatılması işlemi tahkim (konsolidasyon) olup, faiz yükünün hafifletilmesini amaçlayan konversiyon işleminden farklıdır.
  5. E
    Borç senetlerinin daha uzun vadeli olanlarla değiştirilmesi yatırımcıların rızasına dayandığından, bu operasyon devletin borç ödemelerini tek taraflı ertelediği moratoryum ilanından farklıdır.

Answer

Yanlış olan ifade, eşit taksitli (anüite) itfa planında vade sonuna doğru yaklaşıldıkça taksit içindeki anapara payının azaldığını belirten seçenektir.
Yanlış olan ifade, eşit taksitli (anüite) itfa planında anapara payının zamanla azaldığını öne süren seçenektir. Anüite yönteminde, borçlu idare her dönem sabit bir Taksit=Anapara+FaizTaksit = Anapara + Faiz tutarı öder. İlk yıllarda ödenmemiş anapara bakiyesi yüksek olduğundan taksitin büyük bir kısmını faiz ödemesi oluşturur. Yıllar geçtikçe anapara bakiyesi azaldığı için hesaplanan faiz yükü düşer. Taksit tutarı sabit kalmak zorunda olduğundan, azalan faiz payının yerini artan anapara ödemesi alır. Yani vade sonuna doğru yaklaşıldıkça taksit içindeki anapara payı azalmaz, tam aksine artar.

Step-by-Step Solution

1
Soru kökündeki borç takası operasyonunun vadesi ve türü analiz edilir.
9 ay vadeli (dalgalı) borçların 5 yıl vadeli (konsolide) borçlarla değiştirildiği, bunun teknik olarak bir tahkim (konsolidasyon) işlemi olduğu belirlenir.
İşlemin niteliğini ve borç stokuna olan kavramsal etkisini doğru sınıflandırmak.
2
Eski ve yeni borç senetlerinin itfa (geri ödeme) planları bütçe yükü açısından karşılaştırılır.
Eski senetlerde vade sonunda tek seferde (toplu) ödeme yapıldığı için baskının yüksek olduğu, yeni tahvillerde eşit taksitli (anüite) ödeme yapılarak bu baskının 5 yıla yayıldığı saptanır.
Farklı itfa koşullarının bütçe üzerindeki dönemsel yük değişimini değerlendirmek.
3
Eşit taksitli (anüite) itfa planının matematiksel dinamiği incelenir.
Sabit kalan taksit tutarı içinde, kalan anapara borcu azaldığı için yıllar itibarıyla faiz payının düştüğü, anapara ödemesi payının ise arttığı tespit edilir.
Seçeneklerde yer alan ve anüite mekanizmasını tanımlayan ifadenin doğruluk veya yanlışlığını kesin olarak kanıtlamak.

Key Concept

Anüite (Eşit Taksitli) İtfa Yönteminin İşleyişi ile Tahkim/Konversiyon Farkı

Alternative Method

Soruyu çözerken itfa matematiğini basit sayılarla canlandırmak: Toplam 100 TL taksit ödeniyorsa ve ilk yıl faiz 80 TL ise anapara 20 TL'dir. İkinci yıl kalan borç azaldığı için faiz 60 TL'ye düşer, taksit sabit 100 TL olacağından anapara ödemesi 40 TL'ye çıkar. Bu şekilde anaparanın arttığı kolayca ispatlanabilir.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question