Gelişmekte olan bir ekonomideki mali yapısal dönüşümleri inceleyen bir araştırma komitesi, kamu kesimi harcama dinamiklerine dair şu tespitlerde bulunmuştur:
I. Kadınların iş gücüne katılım oranının yükselmesi neticesinde, daha önce hanehalkı bünyesinde karşılanan çocuk ve yaşlı bakım hizmetlerinin kurumsallaşarak büyük ölçüde devlet tarafından sunulmaya başlanması.
II. Kamu idarelerinin kendi öz gelirleriyle yürüttükleri faaliyetlerin bütçeleştirilmesinde safi hasılat usulünden vazgeçilerek, tüm gelir ve giderlerin ayrı ayrı genel bütçeye yazılmasını öngören gayrisafi usule geçilmesi.
III. Kamu personel maaşları ile mal ve hizmet alım bedellerinin, genel fiyat düzeyinde yaşanan yüksek enflasyonu telafi etmek amacıyla her mali yılbaşında endekslenerek artırılması.
IV. Ulusal savunma stratejisindeki değişim doğrultusunda siber güvenlik komutanlığının ihdas edilmesi ve uzay teknolojileri alanında yeni nesil altyapı yatırımlarına başlanması.
Kamu giderlerindeki artış nedenleri ve bu artışı açıklayan yaklaşımlar bağlamında, söz konusu tespitlere ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- I ve IV numaralı tespitler, devletin ifa ettiği hizmetlerin fiziksel ve niteliksel çapının genişlediğini gösteren gerçek artış nedenleri iken; II ve III numaralı tespitler, kamu hizmet miktarında reel bir artış yaratmaksızın harcama rakamlarını büyüten görünüşte artış nedenleridir.Answer
- BII numaralı tespit, mali saydamlığı artırarak devletin fonksiyonel hacmini doğrudan büyüttüğü için gerçek bir artış nedeni olarak sınıflandırılırken; III numaralı tespit mali illüzyon olgusundan kaynaklanan görünüşte bir artıştır.
- CIII numaralı tespit, emek yoğun kamu sektöründe verimlilik artışının sağlanamaması durumunu açıklayan Baumol Hastalığı'nın doğrudan bir sonucu olup, kamu maliyesinde gerçek bir harcama artışı olarak kabul edilir.
- DIV numaralı tespit, Peacock ve Wiseman'ın sıçrama tezinde öne sürülen ve yalnızca savaş gibi olağanüstü dönemlerde ortaya çıkarak kamu harcamalarını geçici olarak yükselten görünüşte artış dinamiklerini yansıtmaktadır.
- EI numaralı tespit, Musgrave ve Rostow'un ekonomik gelişme aşamaları yaklaşımında sadece kalkınmanın ilk evrelerinde devlet tarafından üstlenilmesi gereken temel altyapı yatırımlarına işaret eden gerçek bir artış dinamiğidir.