Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, yüksek teknoloji ürün ihracatını artırmak temel amacıyla 'İleri Prototipleme Merkezleri' projesini hayata geçirmiştir. Projeye ilişkin hazırlanan performans denetim raporunda şu üç temel bulguya yer verilmiştir:
I. İhtiyaç duyulan yüksek hassasiyetli 3D yazıcılar, teknik şartnameden ödün verilmeden, toplu alım müzakereleri sayesinde tahmin edilen bütçenin %15 altında bir maliyetle temin edilmiştir.
II. Merkezler, başlangıçta tahsis edilen makine saati ve uzman personel kapasitesini değiştirmeksizin, ilk yıl hedeflenen 400 prototip yerine 500 prototip üretimi gerçekleştirmiştir.
III. Üretilen prototip sayısı planlananın üzerinde olmasına rağmen, bu prototiplerin ticarileşerek yüksek teknoloji ihracat ürününe dönüşme oranı %2'de kalmış ve %10 olan stratejik nihai hedefin çok gerisinde kalınmıştır.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun performans esaslı bütçeleme anlayışı ve 'girdi-çıktı-sonuç' ilişkisi çerçevesinde, bu denetim raporundaki bulguların 3E (Tutumluluk, Etkinlik, Etkililik) kavramlarıyla eşleştirilmesine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
- I numaralı bulgu girdi temin sürecinde tutumluluk sağlandığını, II numaralı bulgu birim girdi başına düşen çıktı miktarındaki artışla etkinlik hedeflerine ulaşıldığını, III numaralı bulgu ise elde edilen çıktıların nihai amaca dönüşememesi nedeniyle etkililik zafiyeti yaşandığını göstermektedir.Answer
- BI numaralı bulgu girdi temininde maliyetlerin düşürülmesiyle etkinlik ilkesinin gerçekleştiğini, II numaralı bulgudaki üretim artışı etkililik düzeyinin yüksekliğini, III numaralı bulgu ise ihracat hedefinden sapılması nedeniyle tutumluluk ilkesinin ihlal edildiğini ifade eder.
- CProjenin sadece girdi-çıktı maksimizasyonuna odaklanması etkinlik ilkesini sağlasa da; I numaralı bulgudaki maliyet avantajı etkililik olarak, III numaralı bulgudaki nihai hedeften sapma durumu ise kanunun öngördüğü tutumluluk ilkesine aykırılık olarak değerlendirilmelidir.
- DIII numaralı bulguda ihracat hedefine ulaşılamaması projenin etkinlik (girdi-çıktı) performansının yetersiz olduğunu kanıtlarken; I numaralı bulgudaki alımlar tutumluluk, II numaralı bulgudaki prototip sayısındaki artış ise doğrudan faaliyetin etkililik başarısıdır.
- EII numaralı bulguda makine ve personel kapasitesinin sabit kalmasına rağmen üretimin artması projenin etkililik standartlarını karşıladığını; I numaralı bulgudaki bütçe tasarrufu ile III numaralı bulgudaki ihracat düşüşü ise kamu kaynağı kullanımında tutumluluk ve etkinlik ilkelerinin birbirini dışladığını gösterir.