Question

Difficulty: MediumKamu Giderlerinin İktisadi ve Mali Unsurları

Çağdaş maliye yaklaşımında, kamu idarelerinin toplumsal ihtiyaçları karşılamak üzere gerçekleştirdiği kaynak kullanımları hukuki, idari, iktisadi ve mali gibi farklı teorik unsurlara ayrılarak incelenmektedir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun getirdiği kavramsal çerçeve de göz önünde bulundurulduğunda, bir işlemin kamu gideri olarak nitelendirilebilmesinde doğrudan 'iktisadi ve mali' unsuru ifade eden özellik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Harcamayı yapan birimin kanunla kurulmuş bir kamu tüzel kişiliğine sahip olması ve ödemenin yasama organınca verilen bütçe yetkisine dayanılarak gerçekleştirilmesi
  2. B
    Finansal getiri ve kar maksimizasyonu hedeflenerek, piyasa dinamikleri içerisinde tamamen gönüllülük esasına dayalı ihtiyari harcama kararlarının alınması
  3. C
    Kamu hizmeti sunan ancak mülkiyeti tamamen özelleştirilmiş olan şirketlerin gerçekleştirdiği piyasa ödemelerinin de kanuni tanım gereği kamu gideri sayılması
  4. Kamusal yarar sağlama temel amacıyla, ulusal ekonomideki satın alma gücünün devlet eliyle kullanılması ve piyasadaki kaynak tahsisini değiştiren parasal bir değer taşımasıAnswer
  5. E
    Mali yükümlülüklerin yalnızca merkezi yönetim bütçesinden yapılan harcamalarla sınırlandırılarak, mahalli idareler ve kamu iktisadi teşebbüslerinin sistem dışı bırakılması

Answer

Kamu giderinin iktisadi ve mali unsuru, harcamanın kamusal yarar hedefiyle piyasadaki kaynakları ve satın alma gücünü kullanması ile parasal bir nitelik taşımasıdır.
Kamu giderlerinin iktisadi ve mali boyutu, devletin toplumsal ihtiyaçları karşılamak ve 'kamusal yarar' sağlamak amacıyla piyasadan kaynak (satın alma gücü) çekmesi veya transfer etmesi ve bu işlemlerin 'parasal' olarak ifade edilebilmesidir. Hukuki unsurlardan farklı olarak bu boyut, işlemin yasal izninden ziyade harcamanın reel ekonomi üzerindeki etkisine odaklanır.

Step-by-Step Solution

1
Kamu harcamalarının unsurlarının kavramsal sınıflandırmasını analiz et
Kamu giderleri; hukuki, idari, iktisadi ve mali unsurlar olmak üzere farklı niteliklere ayrılarak değerlendirilir.
Sorunun kökünde diğer unsurlardan ziyade özellikle 'iktisadi ve mali' unsurun tespit edilmesi istenmektedir.
2
İktisadi ve mali unsurun tanımını ve temel özelliklerini hatırla
İktisadi unsur, devletin reel kaynakları kullanarak piyasadaki satın alma gücünü transfer etmesi ve harcamanın parasal bir büyüklük ifade etmesidir. Bu durum kamusal yarar amacına dayanır.
Hukuki (bütçe kanunu, kamu tüzel kişiliği) veya kurumsal kapsam (dar/geniş anlam) unsurlarını elemek için doğru teoriye ihtiyaç vardır.
3
Seçenekleri kamu gideri teorisi ve 5018 sayılı Kanun bağlamında değerlendir
Bütçe yetkisi ve tüzel kişilik hukuki unsurdur. Kar maksimizasyonu ve gönüllülük özel sektörün dinamiğidir. Özelleştirilmiş şirket harcamaları 5018 kapsamı dışındadır. Merkezi bütçe odağı ise dar anlamlı kapsam tanımıdır. İktisadi unsur, kaynak tahsisini değiştiren parasal değerdir.
Çeldiricilerin her biri farklı bir kavramsal yanılgıyı veya hukuki niteliği temsil ettiğinden eleme yöntemiyle kesin sonuca ulaşılır.

Key Concept

Kamu Giderlerinin İktisadi ve Mali Unsurları
Rate this question