Question

Difficulty: MediumMaliye Politikasının Tanımı ve Kapsamı

Devletin ekonomiye müdahale biçimi ve bütçe araçlarını kullanma felsefesi, iktisadi düşünce okullarının öngörülerine göre tarihsel süreçte büyük bir dönüşüm geçirmiştir. Modern literatürde maliye politikasının işlevleri kaynak tahsisi, gelir dağılımı ve ekonomik istikrar boyutlarında geniş bir çerçevede ele alınırken; 'geleneksel' (klasik) maliye anlayışı, devletin görevlerini çok daha dar ve spesifik bir sınır içinde tanımlamıştır.

Buna göre, aşağıdaki mali eylemlerden hangisi geleneksel maliye yaklaşımının benimsediği sınırlar içerisinde yer alan ve temel olarak 'mikroekonomik' (kaynak tahsisinde etkinlik) amaca hizmet eden bir uygulamadır?

  1. A
    Toplam talebi canlandırmak ve eksik istihdamı gidermek amacıyla otonom kamu yatırımlarının artırılması
  2. B
    Ekonomik dalgalanmaların şiddetini hafifletmek üzere artan oranlı vergi sisteminin otomatik istikrar sağlayıcı olarak kullanılması
  3. Fiyat mekanizmasının işlemediği savunma ve adalet gibi tam kamusal malların, piyasa dengesini bozmayan yansız vergilerle finanse edilmesiAnswer
  4. D
    Toplumdaki dikey ve yatay eşitsizlikleri azaltmak amacıyla dar gelirli kesimlere yönelik spesifik sosyal transferlerin yapılması
  5. E
    Enflasyonist baskıları kırmak amacıyla bütçe fazlası verilerek ekonomideki atıl satın alma gücünün emilmesi

Answer

Doğru yanıt, fiyat mekanizmasının işlemediği tam kamusal malların, piyasa dengesini bozmayan yansız vergilerle finanse edilmesini ifade eden seçenektir.
Geleneksel (Klasik) maliye anlayışında devlet 'Jandarma Devlet' rolündedir. En temel amacı, piyasanın doğal olarak sağlayamadığı ve bölünebilirlik niteliği olmayan tam kamusal malları (savunma, adalet, diplomasi) sunmaktır. Bu sunumun finansmanı, piyasa mekanizmasını ve kaynak tahsisini bozmaması beklenen 'tarafsız (yansız)' vergilerle sağlanır. Bu yaklaşım, makroekonomik müdahaleleri tamamen reddederek bütünüyle mikroekonomik boyuttaki piyasa aksaklıklarını gidermeye (kaynak tahsisine) odaklanır.

Step-by-Step Solution

1
Soru kökündeki temel kısıtları belirleme
Sorunun bizden 'geleneksel (klasik) maliye' anlayışına uyan ve 'mikroekonomik (kaynak tahsisi)' amacına hizmet eden bir politika bulmamızı istediği tespit edilir.
Maliye politikasının kapsamını belirleyen temel ayrımlar mikro/makro ve geleneksel/modern şeklindedir.
2
Seçeneklerdeki uygulamaların modern mi geleneksel mi olduğunu sınıflandırma
İstihdam artırma, enflasyonu önleme, gelir eşitsizliğini giderme ve otomatik istikrar sağlama gibi eylemlerin modern (müdahaleci) maliye politikası kapsamında olduğu görülür.
Geleneksel (Klasik) anlayış, devletin ekonomiye müdahalesini reddeder; sadece 'Jandarma Devlet' görevlerini üstlenmesini savunur.
3
Kalan seçeneğin mikroekonomik amaca (kaynak tahsisi) uygunluğunu doğrulama
Savunma, adalet gibi tam kamusal malların üretimi ve bunun tarafsız vergilerle finansmanı, klasik yaklaşımın kabul ettiği tek müdahale alanıdır ve doğrudan kaynak tahsisi ile ilgilidir.
Tam kamusal mallar piyasada fiyatlandırılamadığı için (piyasa başarısızlığı) bu malların üretim faktörleri açısından tahsisi zorunlu olarak devlet tarafından (mikro boyutta) yapılır.

Key Concept

Geleneksel ve Modern Maliye Politikası Kapsamı (Mikro/Makro Ayrımı)
Rate this question