Verginin Yansıması
147 questions
Richard Musgrave'in vergi yansıması tipolojisi çerçevesinde; 'Dengeli Bütçe Yansıması' (Balanced-Budget Incidence) yaklaşımını, 'Diferansiyel Vergi Yansıması' (Differential Tax Incidence) analizinden ayıran temel metodolojik fark aşağıdakilerden hangisidir?
Kamu gelirleri teorisinde vergi yansıması; piyasa yapısı, talep esnekliği ve maliyet koşullarının bir fonksiyonu olarak analiz edilmektedir. Birim (spesifik) bir verginin fiyat üzerindeki nihai etkisi göz önüne alındığında, piyasa şekillerinin yansıma üzerindeki etkisine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Tam rekabet piyasasında işlem gören bir malın talep esnekliği katsayısının (), arz esnekliği katsayısının () tam olarak üç katı büyüklüğünde olduğu bilinmektedir (). Hükümetin bu malın satışı üzerine birim başına maktu bir vergi ihdas etmesi durumunda, vergi yükünün paylaşımı ve yansıması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Gayrimenkul veya hisse senedi gibi sürekli gelir getiren bir varlık üzerine yeni bir vergi konulması veya mevcut vergi oranının artırılması durumunda, söz konusu varlığın piyasa değerinin, gelecekte ödenecek vergi taksitlerinin bugünkü değerleri toplamı kadar azalması süreci aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Monopol (tekel) piyasasında faaliyet gösteren bir firmadan kârı üzerinden "götürü" (maktu) bir vergi alınması durumunda, bu verginin kısa dönemde malın fiyatı ve üretim miktarı üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Kamu gelirleri teorisinde vergi yansıması; piyasa yapısı, talep esnekliği ve üretimdeki maliyet koşullarının bir fonksiyonu olarak analiz edilmektedir. Buna göre, azalan maliyet (negatif eğimli marjinal maliyet eğrisi) koşullarının geçerli olduğu bir monopol (tekel) piyasasında, mal üzerine konulan birim (spesifik) verginin fiyat üzerindeki etkisi hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Vergi yansıması analizinde, piyasadaki rekabet düzeyi ile talep ve maliyet koşullarının etkileşimi, spesifik vergilerin fiyat üzerindeki nihai etkisini belirlemektedir. Marjinal maliyetlerin üretim miktarından bağımsız ve sabit olduğu () varsayıldığında; birim (spesifik) bir verginin fiyat üzerindeki etkisine dair aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?
Bir işletmenin, üzerine konulan bir vergi yükünü piyasa koşulları gereği satış fiyatlarına yansıtamaması sonucunda; hammadde tedarikçilerine ödediği fiyatı düşürerek veya işçi ücretlerinde kısıntıya giderek bu yükü üretim faktörü sahiplerine aktarması durumu aşağıdakilerden hangisidir?
Tam rekabet koşullarının geçerli olduğu bir piyasada, bir malın talebinin fiyat esnekliği katsayısı () ve arzının fiyat esnekliği katsayısı () olarak hesaplanmıştır. Bu mal üzerinden birim başına miktar vergisi (spesifik vergi) alınması durumunda, vergi yükünün paylaşımı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Tam rekabet piyasasında işlem gören bir malın talebinin fiyat esnekliği katsayısı ve arzının fiyat esnekliği katsayısı olarak hesaplanmıştır. Bu mal üzerine birim başına tutarında spesifik bir vergi konulması durumunda, piyasada oluşacak yeni denge fiyatının eski denge fiyatına göre artış miktarı kaç olur?
Hükümetin toplam kamu harcamalarını ve bu harcamaların bileşimini sabit tutarak, vergi sisteminde bir değişikliğe gitmesi ve mevcut bir verginin yerine aynı miktarda hasılat sağlayacak başka bir vergiyi yürürlüğe koyması (vergi ikamesi) durumunda, vergi yükünün bireyler arasındaki dağılımında meydana gelen değişimlerin incelenmesi hangi analiz yöntemi ile ifade edilir?
Vergi mükellefinin, üzerine yüklenen vergi borcunu doğrudan vergilendirilen malın fiyatını artırarak tüketicilere (ileriye) veya üretim faktörlerinin bedelini düşürerek girdi sahiplerine (geriye) yansıtmak yerine; piyasadaki fiyat mekanizması içindeki çapraz esnekliklerden yararlanarak, bu mal ile ilişkili olan ikame veya tamamlayıcı malların fiyat dengelerini değiştirmek suretiyle vergi yükünü kaydırmasına ne ad verilir?
Richard Musgrave’in vergi yansıması tipolojisi kapsamında; kamu harcamalarının hacmi ve bileşimi ile genel fiyat seviyesinin sabit kaldığı varsayımı altında, mevcut bir verginin gelir dağılımı üzerindeki etkilerinin onu ikame eden başka bir vergiyle karşılaştırılarak analiz edilmesine "Diferansiyel Yansıma" denilmektedir.
Buna göre, Musgrave'in bu analiz yöntemini "Mutlak Yansıma" (Absolute Incidence) analizine göre vergi adaletini ve gelir dağılımını ölçmede daha tutarlı bir araç olarak görmesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
Vergi yansıması teorisine göre, vergi yükünün (vergi incidansı) üretici ve tüketici arasındaki dağılımı arz ve talep esnekliklerine bağlı olarak değişmektedir. Bir malın arz esnekliği () pozitif ve sonlu bir değerken, bu mal üzerine konulan bir birim verginin tamamının fiyat artışı yoluyla tüketiciye yansıtılabilmesi (tam ileriye yansıma) için aşağıdaki koşullardan hangisinin gerçekleşmesi gerekir?
Dışsal ekonomilerin baskın olduğu ve bu sebeple azalan maliyet koşullarının geçerli olduğu bir piyasa yapısında, üretim üzerine konulan spesifik (birim başına) bir verginin uzun dönem dengesi üzerindeki etkileriyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Arz esnekliğinin sonsuz () olduğu tam rekabet koşullarının geçerli olduğu bir piyasada, ilgili mal üzerinden maktu bir vergi alınması durumunda vergi yükünün dağılımına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Bir sanayi işletmesi, ürettiği nihai ürüne getirilen yeni bir dolaylı vergi sonrasında, piyasadaki yüksek talep esnekliği nedeniyle vergi yükünü satış fiyatına yansıtarak tüketicilere devredememiştir. Bunun üzerine işletme, vergi yükünü telafi edebilmek amacıyla; hammadde tedarikçilerine ödediği birim fiyatlarda indirime gitmiş ve eş zamanlı olarak ana ürünle birlikte tüketilmesi zorunlu olan tamamlayıcı hizmetlerin bedellerini artırmıştır.
Fiyat mekanizması aracılığıyla gerçekleşen bu süreçte, vergi yükünün yönüne göre ortaya çıkan yansıma türleri aşağıdakilerin hangisinde bir arada verilmiştir?
Tam rekabet piyasası koşullarının geçerli olduğu ve dışsal eksi ekonomilerin (artan maliyetli endüstri) söz konusu olduğu bir piyasada, üretilen mal üzerine spesifik bir vergi konulmuştur. Bu durumda, vergi sonrası yeni dengede malın fiyatındaki artış miktarı ile ödenen vergi miktarı arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisidir?
Piyasa dengesinin tam rekabet koşullarında oluştuğu bir üretim dalında, hükümetin birim başına aldığı maktu (spesifik) vergi miktarının tamamının tüketiciye yansıdığı ve malın piyasa fiyatının tam olarak vergi tutarı kadar arttığı görülmektedir. Bu durum, ilgili endüstrinin aşağıdaki maliyet yapılarından hangisine sahip olduğunu kanıtlar?
Tam rekabet koşullarının geçerli olduğu bir piyasada, bir malın talebinin fiyat esnekliği katsayısının sıfır () olduğu biliniyorsa, bu mal üzerinden alınan maktu bir verginin yansımasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?