Question

Difficulty: MediumStokların Envanteri ve Değerlemesi

Doruk İşletmesi'nin 31.12.202531.12.2025 tarihinde yapılan envanter çalışmaları sonucunda aşağıdaki veriler elde edilmiştir:

- Ticari Mallar hesabının mizan (defter-i kebir) borç kalanı: 450.000450.000 TL
- Ambar sayımında saptanan fiili stok tutarı: 430.000430.000 TL
- Sayım noksanının 8.0008.000 TL'lik kısmının normal fireden, kalan kısmının ise nedeni belirlenemeyen bir hırsızlıktan kaynaklandığı saptanmıştır.
- Fiili sayım sonucunda mevcut olan stokların (430.000430.000 TL maliyetli malların) değerleme günündeki piyasa değeri (emsal bedeli): 380.000380.000 TL

İşletme, stoklardaki değer düşüklüğü için ihtiyatlılık kavramı gereği karşılık ayırmaya karar vermiştir. Buna göre, işletmenin dönem sonunda ayırması gereken "Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı" tutarı kaç TL'dir?

  1. A
    12.00012.000
  2. B
    20.00020.000
  3. 50.00050.000Answer
  4. D
    70.00070.000
  5. E
    30.00030.000

Answer

İşletmenin dönem sonunda ayırması gereken karşılık tutarı 50.00050.000 TL'dir.
Doğru cevap olan 50.00050.000 TL tutarı, işletmenin elinde fiilen bulunan malların maliyeti (430.000430.000 TL) ile bu malların piyasa değeri (380.000380.000 TL) arasındaki farkı temsil eder. Muhasebe ilkelerine göre değerleme işlemleri fiili envanter sonuçları üzerinden yapılır; dolayısıyla önce 20.00020.000 TL'lik sayım noksanı düşülerek gerçek stok miktarına ulaşılmalı, ardından bu miktar üzerinden değerleme yapılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Sayım noksanının tespiti ve fiili stok maliyetinin belirlenmesi
Defter Değeri (450.000450.000 TL) - Fiili Sayım (430.000430.000 TL) = 20.00020.000 TL toplam noksanlık. Değerleme yapılacak stok tutarı 430.000430.000 TL olarak netleşir.
Envanter ve değerleme işlemleri, işletmenin elinde fiilen bulunan varlıklar üzerinden gerçekleştirilir. Noksan olan mallar için zaten zarar kaydı yapılır.
2
Düşüklük oranının ve karşılık tutarının hesaplanması
Fiili Maliyet (430.000430.000 TL) - Piyasa Değeri (380.000380.000 TL) = 50.00050.000 TL.
İhtiyatlılık kavramı gereği, stokların piyasa değeri maliyet bedelinin altına düştüğünde aradaki fark kadar karşılık ayrılır (VUK gereği %10 barajı olan 43.00043.000 TL'den fazla bir düşüş olduğu için karşılık ayrılabilir).
3
Muhasebe kaydının mantığının kurulması
654 Karşılık Giderleri (Borç) 50.00050.000 / 158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı (Alacak) 50.00050.000 kaydı yapılır.
Dönem gideri yaratılarak varlık değerindeki azalış bilançoda eksi bir hesapla gösterilir.

Key Concept

Stok Değerlemede Fiili Maliyet Esası

Hints

1
Değerleme işlemi mizan bakiyesi üzerinden mi yoksa fiili sayım tutarı üzerinden mi yapılır?
2
Önce 20.00020.000 TL'lik noksanlığı muhasebeleştirip defter değerini fiili değere (430.000430.000 TL) eşitlemeyi düşünün.
3
Elinizde kalan 430.000430.000 TL maliyetli malın değeri 380.000380.000 TL'ye düşmüştür. Karşılık, bu iki tutar arasındaki farktır.

Practice More

Karşılık ayrıldıktan sonraki dönemde bu stoklar satılırsa yapılacak kaydı inceleyebilirsiniz (654 yerine 644/158 kullanımı).
Estimated Time:1m 30s
Rate this question