Question

Difficulty: Very hardYabancı Paralı İşlemlerin Değerlemesi

İşletmenin 2025 yılı içerisindeki yabancı para cinsinden izlenen işlemleri ve dönem sonu verileri şu şekildedir:

* 10.11.202510.11.2025 tarihinde $40.000\$40.000 tutarında mal ihraç edilmiş ve bedeli kredili olarak kaydedilmiştir (İşlem tarihindeki kur: 1$=32,001\$ = 32,00 TL).
* 15.12.202515.12 .2025 tarihinde söz konusu alacağın $15.000\$15.000'lık kısmı tahsil edilerek işletmenin bankadaki döviz hesabına yatırılmıştır (İşlem tarihindeki kur: 1$=34,501\$ = 34,50 TL).
* 01.12.202501.12.2025 tarihinde $20.000\$20.000 tutarında ticari mal kredili (açık hesap) olarak ithal edilmiştir (İşlem tarihindeki kur: 1$=33,001\$ = 33,00 TL).
* 31.12.202531.12.2025 tarihinde bankadaki $15.000\$15.000 tutarındaki döviz mevcudu korunmaktadır.
* 31.12.202531.12.2025 tarihinde değerlemeye esas kur 1$=36,001\$ = 36,00 TL olarak belirlenmiştir.

Bu bilgilere göre, işletmenin 31.12.202531.12.2025 tarihli envanter kayıtları ve dönem sonu işlemleri sonucunda gelir tablosunda raporlanacak olan "646 Kambiyo Karları" ve "656 Kambiyo Zararları" hesaplarının bakiyeleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 160.000160.000 TL - 60.00060.000 TLAnswer
  2. B
    100.000100.000 TL - 00 TL
  3. C
    122.500122.500 TL - 60.00060.000 TL
  4. D
    137.500137.500 TL - 60.00060.000 TL
  5. E
    220.000220.000 TL - 00 TL

Answer

İşletmenin dönem sonu itibarıyla "646 Kambiyo Karları" hesabı 160.000160.000 TL, "656 Kambiyo Zararları" hesabı ise 60.00060.000 TL bakiye vermelidir.
Doğru yanıt olan seçenek, işletmenin üç farklı varlık kaleminden (alacak tahsilatı, kalan alacak bakiye değerlemesi ve banka döviz mevcudu değerlemesi) elde ettiği toplam kambiyo karını (160.000160.000 TL) ve bir borç kaleminden (ithalat borcu değerlemesi) doğan kambiyo zararını (60.00060.000 TL) ayrı ayrı ve doğru hesaplamaktadır. Bu işlem, Tekdüzen Hesap Planı'nın özüne ve brütlük ilkesine tam uyum sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Tahsilat sırasındaki gerçekleşmiş kambiyo karını hesapla.
15.000×(34,5032,00)=37.50015.000 \times (34,50 - 32,00) = 37.500 TL
Yabancı para tahsil edildiğinde, işlemin başlangıç kuru ile tahsilat kuru arasındaki olumlu fark kambiyo karı olarak kaydedilir.
2
Kalan ticari alacakların dönem sonu değerlemesini yap.
25.000×(36,0032,00)=100.00025.000 \times (36,00 - 32,00) = 100.000 TL
Kalan $25.000\$25.000 tutarındaki alacak, dönem sonu kuru (36,0036,00) ile kayıtlı değeri (32,0032,00) arasındaki fark üzerinden değerlenir.
3
Bankadaki döviz mevcudunun dönem sonu değerlemesini yap.
15.000×(36,0034,50)=22.50015.000 \times (36,00 - 34,50) = 22.500 TL
Bankaya 34,5034,50 kuruyla giren $15.000\$15.000, dönem sonunda 36,0036,00 kuruna yükseldiği için olumlu kur farkı oluşur.
4
İthalat borcunun dönem sonu değerlemesini yap.
20.000×(36,0033,00)=60.00020.000 \times (36,00 - 33,00) = 60.000 TL (Zarar)
Döviz cinsinden borçlarda kurun yükselmesi işletme için bir kambiyo zararıdır.
5
Toplam bakiye tutarlarını belirle.
646: 37.500+100.000+22.500=160.00037.500 + 100.000 + 22.500 = 160.000 TL; 656: 60.00060.000 TL
Gelir tablosu ilkeleri gereği tüm olumlu farklar 646, tüm olumsuz farklar 656 hesabında brüt olarak toplanır.

Key Concept

Yabancı paralı işlemlerin değerlemesinde 'Brütlük İlkesi' uyarınca karlar ve zararların netleştirilmeden ayrı hesaplarda izlenmesi ve hem gerçekleşmiş hem de tahakkuk etmiş kur farklarının kayda alınması gerekir.
Rate this question